ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯಾರ ಆಸ್ತ್ಯಾಗ ನಮಗ ಪಾಲ ಹೆಂಗ ಸಿಗತೈತಿ? ಆಸ್ತಿ ಹಕ್ಕಿನ ಕಾಯ್ದೆ-ಕಾನೂನುಗಳ ಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ

ಪೂರ್ವಜರ ಆಸ್ತಿ ಹಕ್ಕು & ಕಾನೂನು ಮಾಹಿತಿ. Ancestral Property Rights guide in Kannada: Get equal share, documents needed & legal tips. ಪಾಲಿನ ಹಕ್ಕಿನ ಪೂರ್ಣ ವಿ

 ಹಿರಿಯರ ಬಿಟ್ಟ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ಏನಾದ್ರೂ ದೊರಕೋದಾ? ಅದಕ್ಕೆ ಯಾವ ಕಾನೂನುಗಳು ಗೇಲಿ ಮಾಡ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳೋಣ

​ ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯಾರ ಆಸ್ತ್ಯಾಗ ನಮಗ ಪಾಲ ಹೆಂಗ ಸಿಗತೈತಿ? ಆಸ್ತಿ ಹಕ್ಕಿನ ಕಾಯ್ದೆ-ಕಾನೂನುಗಳ ಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ

ನೋಡ್ರಿಪ್ಪಾ, ನಮಗ ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯಾರಿಂದ ಬಂದ ಆಸ್ತಿ ಅಂದರ ಅದು ಬರಿ ಮಣ್ಣಲ್ಲ, ಅದು ನಮ್ಮ ಅಸ್ತಿತ್ವ. ಹಳ್ಳಿಯಾಗ ಆಸ್ತಿ ವಿಷಯ ಬಂತಪ್ಪಾ ಅಂದರ ಸಣ್ಣ ಜಗಳ ದೊಡ್ಡದಾಗಿ ಕೋರ್ಟು-ಕಚೇರಿ ಅಡ್ಡಾಡಿ ಜೀವನ ಮುಗಿಸಿಬಿಡ್ತಾರ. ಆದ್ರ ಕಾನೂನು ಏನ್ ಹೇಳ್ತೈತಿ ಅಂತ ಸರಿಯಾಗಿ ತಿಳ್ಕೊಂಡ್ರ, ಯಾರೂ ಯಾರನ್ನೂ ಮೋಸ ಮಾಡಾಕ ಆಗಂಗಿಲ್ಲ. ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯಾರ ಆಸ್ತ್ಯಾಗ ನಮಗ ಹೆಂಗ ಪಾಲ ಸಿಗತೈತಿ ಅನ್ನೋದನ್ನ ನಮ್ಮ ಶೈಲಿಯಾಗ ವಿವರವಾಗಿ ನೋಡೋಣು ಬರಿ.

ಆಸ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಭಾಗವನ್ನು ಕೋರಲು ಯಾರೆಲ್ಲಾ ಅರ್ಹತೆ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ?

ಆಗ ಹುಡುಗಂದ್ರ ಪಾಲಿಗೆ ಜಾಸ್ತಿ ಸೊತ್ತು-ಸಂಪತ್ತು ಇತ್ತು. ಅದಕ್ಕೆ ನಿನ್ನೆಯ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ಬಂದಿದೆ. ಏನೋ ಒಂದು ವಿಚಿತ್ರ ತಿರುವು ಸರ್ಕಾರದ ಕಾರಣದಿಂದ ಉಂಟಾಯ್ತು.

ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಯಾರು ಏನಾಗಲಿ, ತಂದೆಯ ಸಂಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಗಂಡು-ಹೆಣ್ಣೆಂದು ಭೇದವಿಲ್ಲ. ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಮಗನಿಗೆ ಎಷ್ಟು, ಅಷ್ಟೇ ಮಗಳಿಗೂ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ ಹಕ್ಕು. ಅಂಥಾ ಬದಲಾವಣೆ 2005ರಲ್ಲಿ ಬಂದು ಕಾನೂನು ಬಲಪಡಿಸಿತು. ಮದುವೆಯಾಗಿದ್ದರೂ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಹೆಣ್ಣು ಮಗುವಿಗೆ ಪಾಲು ಕಡ್ಡಾಯ.

ಹೊಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಮಗು ಇದೆ ಅಂದರ, ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಅದಕ್ಕೂ ಸ್ಥಳ ಬೇಕು. ಅಮ್ಮನ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಶಿಶು ಇದ್ದರೆ, ಹಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಓರ್ವ ಸದಸ್ಯ ಹೀಗೆ ಕೂಡ. ಆಸ್ತಿಯ ವಿಷಯ ಬಂದಾಗ, ಜನಿಸದ ಮಗುವೂ ಎಣಿಕೆಗೆ ಬರೋದು ನಿಜ. ಮಗು ಹುಟ್ಟಿಲ್ಲ ಅಂತ ಏನು? ಹೊಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿರೋದು ಕೂಡ ಒಂದು ಪಾಲು. ಜನಿಸುವವರೆಗೆ ಕಾಯೋದಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಹಕ್ಕು ಆರಂಭವಾಗೋದು ಆಗಲೇ.

ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳು: ಅಪ್ಪನಿಗೆ ಸಿಗೋ ಹಂಚಿಕೆಯಷ್ಟೇ, ಅಜ್ಜನ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳು ಕೂಡ ಕೇಳಬಹುದವರು.

ಆಸ್ಟಮಾದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಬಗೆಗಳಿವೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಒಂದು ರೀತಿ ಹೀಗಿರುತ್ತದೆ - ಅದನ್ನು ಗಮನಿಸಬೇಕು. ಹೌದು, ಈ ಪೈಕಿ ಯಾವುದಾದರೂ ಒಂದು ವಿಧ ಸಾಮಾನ್ಯ. ಆದರೆ ಅದೇನು ಎಂಬುದನ್ನು ಮೊದಲು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಉಳಿದದ್ದು ಕೊಂಚ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ; ಅದನ್ನೂ ಗುರುತಿಸಬೇಕು. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಏನಾದರೂ ಲಕ್ಷಣ ಕಂಡರೆ ಜಾಗರೂಕರಾಗಬೇಕು

ಆಸ್ತಿ ಪಡೆಯಲು ಹೊರಟಾಗ, ಅದು ಏನು ಬಗೆಯದು ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬೇಕಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಮೂರು ತಲೆಮಾರುಗಳಿಂದ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಕುಟುಂಬದ ಹಿರಿಯರು ಅದನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ವಾರಸುದಾರರಿಗೆ ಸ್ವಾಧೀನವಾಗುತ್ತದೆ. ಹಣಕಾಸಿನ ಒಪ್ಪಂದಗಳಿಲ್ಲದೆ ಇದು ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಯಾವುದೇ ಖರೀದಿ-ಮಾರಾಟ ಇಲ್ಲದೆ ಇದು ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ತಲೆಮಾರುಗಳಿಂದ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ

ಹಳೆ ಕಾಲದಿಂದ ಬಂದ ಸೊತ್ತು ಅಂದ್ರೆ, ನಿಮ್ಮ ಮುತ್ತಜ್ಜನವರೇ ಖರೀದಿಸಿದ್ದು. ಆ ಜಾಗ ಒಂದು ಶತಮಾನಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚೆ ಯಾರೂ ಮುಟ್ಟದೇ ಉಳಿದಿದೆ. ಹೌದು, ಗಂಡು-ಹೆಣ್ಣು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಆ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಸಮಾನ ಹಕ್ಕು ಇರ್ತೈತಿ. ಅದನ್ನು ತಳ್ಳಿ ಹಾಕೋಕೆ ಯಾರಿಗೂ ಅಧಿಕಾರ ಇಲ್ಲ.

ಅದನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಿಯೇ ಗಳಿಸಿರುತ್ತಾನೆ, ಕೆಲಸದಿಂದ ಬಂದ ಹಣದಲ್ಲಿ ಖರೀದಿಸಿದ ಮನೆ. ಅಥವಾ ತಾನೇ ಉಪಯೋಗಿಸಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಿದ ಜಾಗ. ಯಾರೊಂದಿಗೂ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳದೆ ತನ್ನದಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುತ್ತಾನೆ. ಪಡೆದದ್ದನ್ನು ತಾನೇ ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಹಣ ಚೆಲ್ಲಿ ಸಾಧಿಸಿದ ವಸ್ತು ಇದಾಗಿರುತ್ತದೆ

ಅದು ನಿಮ್ಮ ತಂದೆಯವರದೋ, ಅಜ್ಜನದೋ – ಯಾರೊಬ್ಬರ ಸಹಾಯವೂ ಇಲ್ಲದೆ, ತಮ್ಮ ಧ್ಯಾಪಕದಿಂದ ಗಳಿಸಿದ ಆಸ್ತಿ. ಆ ವಸ್ತುವಿನ ಮೇಲೆ ಅವರಿಗೆ ಮುಖಂಡಿಕೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಯಾರಿಗೆ ಬೇಕಾದರೂ ಕೊಡುವ ಹಕ್ಕು ಅವರಿಗಿರುತ್ತದೆ; ಅಥವಾ ಇಚ್ಛೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಮರಣಶಾಸನದಲ್ಲಿ ಬರೆದಿಡಬಹುದು. ಮಕ್ಕಳು ಒತ್ತಾಯ ತೋರಿಸಿ ಏನನ್ನೂ ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಹಕ್ಕು ಪತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಯಾವ ಕಾಗದಗಳು ಬೇಕೋ ಗೊತ್ತಾ?

ಅವಶ್ಯಕ ಕಾಗದಗಳನ್ನ ಹೊಂದಿರದಿದ್ದರೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಏನೂ ಮಾಡಲಾರದು. ಆಸ್ತಿಯ ಮೇಲಿನ ಹಕ್ಕು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಲು ಈ ಪತ್ರಗಳು ಅತಿಮುಖ್ಯ. ಹೌದು, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ವಾದವೇ ನಿಲ್ಲದು. ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ತನ್ನದೇ ಆದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಶಕ್ತಿ ನೀಡುತ್ತದೆ. ನ್ಯಾಯ ಚೌಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಇವು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಆಧಾರಗಳು. ಮೊದಲು ಕೇಳುವುದು ಇವುಗಳನ್ನೇ - ಎಷ್ಟೇ ಸಮಯ ಕಳೆದರೂ.

ಆರ್‌ಟಿಸಿ ಅಥವಾ ಪಹಣಿ – ಜಮೀನಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮುಖ್ಯ ದಾಖಲೆ. ಒಡೆಯನ ಹೆಸರು ಅಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಭೂಮಿಯ ಸರ್ವೇ ಸಂಖ್ಯೆ ಕೂಡ ಅದರಲ್ಲಿ ನಮೂದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹೌದು, ಹೊಲವಿದ್ದರೂ ಮನೆಯಿದ್ದರೂ ಈ ಕಾಗದ ತುಂಬಾ ಗುರುತಿಸೋದು.

ನಿಮ್ಮ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಯಾರೆಲ್ಲಾ ಇದ್ದಾರೆ ಅಂತ ತಿಳಿಯಲು, ಒಂದು ವಂಶವೃಕ್ಷ ಬೇಕು. ಹಾಗಾಗಿ ನಾಡಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ತಹಶೀಲ್ದಾರ್ ಕಛೇರಿಯಲ್ಲಿ ಈ ದಾಖಲೆ ಪಡೆಯಿರಿ. ಯಾರಿಗೆ ಎಷ್ಟು ಮಕ್ಕಳು ಅಂತ ಗೊತ್ತಾಗಲು ಇದು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಆಸ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ಹೊಣೆ ಇದೆಯೋ ಇಲ್ಲವೋ ಎಂಬುದನ್ನು 15–30 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದಿನ EC ನೋಡಿ ಖಚಿತಪಡಿಸಿ. ಅದು ಯಾರಿಗಾದರೂ ಜಮೀನು ಕೊಟ್ಟಿದೆಯೋ ಇಲ್ಲವೋ ಅನ್ನೋದು ಇಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟ. ಹಾಗೆಯೇ ಹಳೇ ಒಡೆತನದ ವಿವರವೂ ಲಭ್ಯ. ಮಾರಾಟಗಾರರು ಏನಾದರೂ ಮರೆತಿದ್ದರೆ, EC ಅದನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಖರೀದಿ ಮೊದಲು ಈ ದಾಖಲೆ ಪರಿಶೀಲನೆ ಅಗತ್ಯ.

ಅಕೌಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಬದಲಾವಣೆ: ನಿಮ್ಮ ತಂದೆ ಇಲ್ಲವೇ ತಾತನವರು ಸತ್ತರೆ, ಭೂಮಿಯ ದಾಖಲೆಯಲ್ಲಿ ಅವರ ಹೆಸರಿಗೆ ಬದಲಾಗಿ ನಿಮ್ಮ ಹೆಸರು ಬರಲಿ ಎಂದು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು. ಇದನ್ನು ಮ್ಯುಟೇಶನ್ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಮನಿಯವರು ಹಣ ತಗೊಳೋಕೆ ನಿರಾಕರಿಸಿದ್ರೆ, ಸಮಸ್ಯೆ ಉಂಟಾಗಬಹುದು. ಆದ್ರೆ, ಅವರ ಕಾರಣ ಕೇಳೋದು ಚೆನ್ನಾಗಿರಬಹುದು. ಅಲ್ಲದೆ, ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಶಾಂತವಾಗಿ ಎದುರಿಸಬೇಕು. ಇಷ್ಟಾದ್ಮೇಲೆ, ಯಾವುದಾದರೂ ಪರ್ಯಾಯ ಯೋಚಿಸಬಹುದು. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ, ಗಲಾಟೆ ಮಾಡೋದು ತಪ್ಪು. ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ, ಸಮಾಧಾನದಿಂದ ವಿಷಯ ಮುಗಿಸಬೇಕು.

ಆಸ್ತಿಯ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಸಹೋದರರು ಒಪ್ಪದಿರುವಾಗ ಹಲವೆಡೆ ತಗಾದೆಗಳು ಶುರುವಾಗುತ್ತವೆ. ಆ ರೀತಿಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಏನು ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಯೋಚಿಸಬೇಕು

ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ತಮಗೆ ಸಿಗಬೇಕಾದ ಭಾಗಕ್ಕಾಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು. ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಸಿವಿಲ್ ಕೋರ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಪಾರ್ಟಿಷನ್ ಸೂಟ್ ದಾಖಲಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗೆ ಮಾಡುವಾಗ, "ನನಗೆ ಸೇರಬೇಕಾದದ್ದನ್ನು ಕೊಡಿಸಬೇಕು" ಎಂದು ಕೋರುತ್ತಾರೆ. ಈ ರೀತಿಯ ಮನವಿ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಉಪಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಆ ಕೋರ್ಟು ಎಲ್ಲಾ ಕಾಗದಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಆಸ್ತಿ ಪೂರ್ವಜರದ್ದೇನೋ ಅಂತ ತಪಾಸಣೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅದರ ನಂತರ, ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ ಹುಡುಗಿ ಹುಡುಗರಿಗೆ ಒಂದೇ ರೀತಿ ಭಾಗ ಸಿಗುವಂತೆ ತೀರ್ಪು ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಅಲ್ಲಿನವರಿಗೆ ಸಣ್ಣ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ಮಾತು - ಕೆಲವು ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಡಬೇಕು. ಹಾಗೆಯೇ, ನಮ್ಮ ಪ್ರದೇಶದ ಜನರು ಏನು ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಲಿ. ಈ ಕುರಿತು ಯೋಚಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ. ಅಥವಾ, ಕೆಲವು ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಮನಸ್ಸಿಟ್ಟು ನೋಡಬಹುದು. ಹೌದು, ಅದು ಮುಖ್ಯ. ಆದರೆ, ತಪ್ಪುಗಳಾಗದಂತೆ ಜಾಗರೂಕರಾಗಿರಲಿ. ಹೀಗೆ ಚಿಂತಿಸುವುದು ಒಳ್ಳೆಯದು

ಮದುವೆಯಾದ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಈಗ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಹಕ್ಕು ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಅಂದು "ನಿನಗೆ ಲಗ್ನ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟೆವಲ್ಲ, ಇನ್ನೇನು ಬೇಕು?" ಎಂದು ಕೇಳುವವರು ಇದ್ದರು. ಇಂದು ಆ ದಿನಗಳು ಮುಗಿದಿವೆ. ಹಕ್ಕು ಇದೆ, ನಿಜ. ಅದನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸದೆ ಇದ್ದರೂ ಏನೂ ತಪ್ಪಿಲ್ಲ. ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ತಮ್ಮ ಭಾಗವನ್ನು ಸಹೋದರರಿಗೆ ಕೊಡಬಹುದು. ಆದರೆ ಕೊಡದೆ ಇರುವುದೂ ಅವರ ಇಚ್ಛೆ.

ಆಸ್ತಿ ಮಾರಾಟ: ನಿಮ್ಮ ತಂದೆ ಹಿರಿಯರ ಸೊತ್ತನ್ನು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ತಿಳಿಸದೆ ಅಳೆದು ಮಾರಿದರೆ, ಅದು ಕಾನೂನಿನ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸರಿಯಲ್ಲ. ಇಂಥ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನೀವು ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಆ ಮಾರಾಟವನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಬಹುದು.

ಹೌದು, ಏನೋ ಒಂದು ವಿಚಾರ ತಲೆಗೆ ಬಂತು - ಮನೆ ಜಾಗವನ್ನು ಯಾರೊಂದಿಗೋ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ, ಎಲ್ಲಾ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ನಿಧಾನಕ್ಕೆ ಓದಿ ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಬುದ್ಧಿ. ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಹಣ ಕೊಟ್ಟು ಕೊಡುಗೆ ಮಾಡಿದ ಹಾಗಾಗುತ್ತೆ. ಕೊನೆಗೆ ಗೊಂದಲ ಶುರುವಾದ್ರೆ, ಪರಿಹಾರ ಕಷ್ಟ.

ಹಿರಿಯರ ಜಾಗವನ್ನು ನಾವು ಹೇಗೆ ಪಡೆಯೋಣ?

ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಭೂಮಿ ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೋ ಒಂದು ತಂತ್ರ ಇರಬಹುದು

ಮೊದಲು ಯಾರಿಗೆ ಹಕ್ಕು ಇರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಾವು ಪರಿಶೀಲಿಸಿದೆವು. ಈಗ, ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ವಿಂಗಡಿಸುವಾಗ ಏನು ಮಾಡಬೇಕು, ತಪ್ಪು ದಾರಿ ತೋರಿಸುವವರ ಎದುರು ನಾವು ಹೇಗೆ ಧೃಢವಾಗಿ ನಿಲ್ಲಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಒಂದೊಂದೇ ನೋಡೋಣ.

ಯಾಕೆ ಕುಲದ ಚರಿತ್ರೆ ಹೀಗೆ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ?

ಹಾಗೆ ನೋಡಿದ್ರೆ, ಯಾವುದೇ ಆಸ್ತಿಯ ವಿಚಾರ ಬಂದಾಗ ಸರ್ಕಾರ ಏನು ಅಂತ ತಿಳಿಯಲು ಹೊರಟ್ರೆ, ಮೊದಲು ಕೇಳೋದು ನೀವು ಯಾರ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ್ರು ಅಂತ.

ಹಳೆಯ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಪಟ್ಟಿ – ನಿಮ್ಮ ಹಿಂದಿನವರ ಬಗ್ಗೆ ಏನೇನೋ ಹೇಳುತ್ತೆ. ಆ ಮುತ್ತಜ್ಜನ ಹೆಸರು ಗೊತ್ತೇ? ಅವನಿಗೆ ಎಷ್ಟು ಮಕ್ಕಳು ಇದ್ದರು ಅಂತ ನೋಡೋಣ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಸತ್ತು ಹೋದವರು, ಕೆಲವರು ಇನ್ನೂ ಉಸಿರಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ದಾಖಲೆ ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ತೋರಿಸುತ್ತೆ, ಅದನ್ನೇ ವಂಶವೃಕ್ಷ ಅಂತಾರೆ.

ಅಲ್ಲಿ ದೊರಕುತ್ತದೆ: ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ನಿಂದ ಅರ್ಜಿ ಹಾಕಬಹುದು, ಇಲ್ಲವೇ ನೇಮ್ಮಡಿ ಕೇಂದ್ರಕ್ಕೆ ತೆರಳಿ ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಹಳ್ಳಿಯ ಲೆಕ್ಕಾಧಿಕಾರಿಗಳು ಬಂದು ಪತ್ರ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಹೌದು, ವಂಶವಾಗಿ ಯಾರನ್ನಾದರೂ ತಪ್ಪಾಗಿ ಸೇರಿಸಿದ್ರೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಗಲಾಟೆಯೇ ಶುರುವಾಗುತ್ತದೆ. ಆ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಮರೆತು ಬಿಟ್ಟರೆ? ನಂತರ ಚರ್ಚೆ ಬೇರೆ ರೀತಿ ತಿರುಗಬಹುದು. ಅಸಲಿಗೆ ಸುಳ್ಳು ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಿದ್ರೆ, ಕೋರ್ಟ್‌ಗೆ ಹೋಗುವುದು ಖಾತ್ರಿ. ಹಾಗಾಗಿ ಏನು ಬರೆಯೋದೆಂದ್ರೆ, ಎಲ್ಲಾ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ಮುಂದುವರಿಯಿರಿ.

ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ಬರೆಯುವ ಕಾಗದವೇ ಪಾರ್ಟಿಶನ್ ಡೀಡ್. ಅದು ಯಾರಿಗೆ ಏನು ಸಿಗುತ್ತದೆಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಹಣದ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಜಗಳ ತಪ್ಪಿಸಲು ಇದು ಉಪಯೋಗವಾಗುತ್ತದೆ. ಒಮ್ಮೆ ಸಹಿ ಮಾಡಿದ ಮೇಲೆ, ಅದು ಕಾನೂನಿಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ. ಈ ದಾಖಲೆ ಇದ್ದರೆ ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಗೊಂದಲ ಇರುವುದಿಲ್ಲ

ಹಾಗೆ ಕುಳಿತವರೆಲ್ಲಾ ತಮ್ಮ ಪಾಲನ್ನು ಬಾಯಿಂದ ಹೇಳಿದ್ರೆ ಸಾಲದು; ನಾಲ್ಕು ಎಕರೆ ಈತನಿಗೆ, ನಾಲ್ಕು ಎಕರೆ ಅವನಿಗೆ ಅಂತ ಗುಡ್ಡಸಿ ಮುಗಿಸಿದ್ದು ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣದೆ ಉಳಿಯೋದು. ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಶಾಶ್ವತತೆ ಬೇಕಾದ್ರೆ, ಕಾನೂನಿನ ಗುರುತು ಇರಲೇಬೇಕು.

ಕುಟುಂಬದ ಎಲ್ಲರೂ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಸಬ್‌-ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರ್ ಕಚೇರಿಗೆ ತೆರಳಿ, ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ನೋಂದಣಿ ಮಾಡಿಸಬೇಕು. ಅದಾದ ಮೇಲೆ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ಹೆಸರಿಗೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಭಾಗ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ.

ಆ ಕಾಗದ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಮೇಲೆ, ರಿಜಿಸ್ಟ್ರೇಶನ್‍ ನಂತರ ಅದನ್ನು ಕಂದಾಯ ಕಚೇರಿಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಿ. ಅಲ್ಲಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದರೆ, ಪಹಣಿಯಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಹೆಸರು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಪಹಣಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಬರುವವರೆಗೆ, ಆಸ್ತಿ ನಿಮ್ಮದೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ವಿಷಯ ಯಾವತ್ತೂ ಮರೆಯಬೇಡಿ.

ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಹಕ್ಕುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿದ ತೀರ್ಪು ಇಲ್ಲಿದೆ.

​ನಮ್ಮ ಕಡೆ ಬಹಳ ಜನರಿಗೆ ಒಂದು ಸಂಶಯ ಐತಿ - "ನಮ್ಮಕ್ಕನ ಲಗ್ನ ೨೦೦೫ ಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲೇ ಆಗೈತಿ, ಅಕ್ಕಿಗೆ ಆಸ್ತ್ಯಾಗ ಪಾಲ ಸಿಗತೈತೇನು?" ಅಂತ.

ಹೇಳೋದೇನೆಂದರೆ, 2020 ರಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಒಂದು ಗಮನಾರ್ಹ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿತು. ಅದಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ತಂದೆ ಹೋದರೂ, ಅಥವಾ ಬಳಿಕ ಹೋದರೂ – ಹೆಣ್ಣು ಮಗಳಿಗೆ ಜನನದಿಂದಲೇ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಿರುತ್ತದೆ.

ಅವಳ ಗಂಡನ ಮನೆಯ ಹಣ-ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣು ಮಗಳಿಗೆ ಸಮಾನ ಭಾಗ ಇರುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆಯೇ, ತವರು ಮನೆಯ ಎಲ್ಲ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲೂ ಅವಳಿಗೆ ಬಾಕಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆ ಮಾಡಿದ್ದು, ಅಕ್ಕನಿಗೆ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಅನ್ಯಾಯ ಆಗದಿರಲಿ ಅನ್ನೋ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ. ಈ ಕಾನೂನು ಅಷ್ಟಕ್ಕೊಂದು ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿದೆ.

ಹಿಂದೊಮ್ಮೆ ಯಾರಿಗೋ ಸೇರಿದ್ದನ್ನು ಈಗ ಮತ್ತೊಬ್ಬರು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು. ಒಡೆಯನ ಬದಲಾಗಿ ಹೊಸ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯವರು ಬರುವುದು. ಕೊನೆಗೊಂಡ ನಂತರ ಅದೇ ಏನೋ ಮುಂದುವರಿಯುವುದು. ಹಳೆಯದರ ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಸದು ನುಗ್ಗುವುದು

ಆಸ್ತಿಯ ಸ್ವಾಮಿ ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಇದ್ದು, ಉಯಿಲು ಬರೆಯದೆ ಹೋದರೆ, ಅದು ಯಾರ ಕೈಗೆ ಸೇರಬೇಕು? ತಂದೆ ಅಥವಾ ತಾತನಾಗಿದ್ದು, ಪತ್ರ ಬರೆಯದೆ ನಿಧನನಾದರೆ, ಸಂಪತ್ತು ಯಾರದಾಗಬೇಕು? ಗಂಡಸು ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಇದ್ದು, ಯಾವುದೇ ದಾಖಲೆ ಬಿಟ್ಟುಹೋಗದೇ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದರೆ, ಅದು ಯಾರಿಗೆ ಲಭಿಸಬೇಕು?

ಮೊದಲನೆಯ ಹಂತವಾಗಿ, ಸಾವಿನ ದಾಖಲೆ ತರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

ಮುಂದಿನ ಹಂತ - ವಾರಸಾ ಹಕ್ಕು ಪತ್ರ ಸಿಗಬೇಕು. ಕೋರ್ಟಿನ ದಾರಿಯೂ ಉಂಟು, ಕಂದಾಯ ಕಚೇರಿಯ ಮಾರ್ಗವೂ ಲಭ್ಯ.

ಮೂರನೇ ಹಂತದಲ್ಲಿ, ಗಂಡನ ಹೆಸರಿನ ಜತೆಗೆ ಹೆಂಡತಿ ಮಕ್ಕಳ ಹೆಸರುಗಳೂ ಪಹಣಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರುತ್ತವೆ.

ಕೋರ್ಟಿಗೆ ತೆರಳಿದಾಗ ‘ಸ್ಟೇ ಆರ್ಡರ್’ ಎಂದರೇನು?.

​ಒಂದು ವೇಳೆ ನಿಮ್ಮ ಅಣ್ಣ ಅಥವಾ ತಮ್ಮ ನಿಮ್ಮ ಪಾಲಿನ ಆಸ್ತಿಯನ್ನ ಬೇರೆಯವರಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಾಕ ಹತ್ತಿದ್ದಾರಪ್ಪಾ ಅಂದ್ರೆ ನೀವು ಸುಮ್ಮನೆ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಬೇಡಿ.

ಆಸ್ತಿ ಮಾರಾಟವನ್ನು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ನಿಲ್ಲಿಸಲು, ಕೋರ್ಟಿಗೆ ಧಾವಿಸಿ. ಅಲ್ಲಿ ಇಂಜೆಕ್ಷನ್ ಅಥವಾ ಸ್ಟೇ ಕೋರಿ. ಹಾಗೆ ಮಾಡಿದರೆ, ವಿಚಾರಣೆ ಮುಗಿಯುವವರೆಗೆ ಆಸ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೇ ಬದಲಾವಣೆ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದನ್ನು ಕೋರ್ಟ್ ತಡೆಯುತ್ತದೆ. ಮಾರಾಟ ನಿಷೇಧ ಅಥವಾ ರಚನೆ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಅವಕಾಶ ಕೊಡುವುದಿಲ್ಲ.

ಆ ಹತ್ತು ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ನೀವು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕು

ಮನೆ ಬಾಗಿಲ ಹೋರಾಟದ ಮುಂಚೆ ಈ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧವಾಗಿಡಿ

ಹಳಗೆದರಿದ ಜಮೀನಿನ ದಾಖಲೆಗಳು, ಅವುಗಳ ನವೀಕೃತ ಆವೃತ್ತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಇಲ್ಲಿವೆ

​ಆಸ್ತಿಯ ನಕ್ಷೆ (Sketch/Map)

ಮೃತಪಟ್ಟವರ ದಾಖಲೆ

​ವಂಶವೃಕ್ಷ (Family Tree)

ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲದ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ದಾಖಲೆ.

ಮೊದಲಿನ ಮಾರಾಟದ ದಾಖಲೆ

ಅಕೌಂಟ್ ನ ವಿವರಗಳು

ಪನ್ನ ಕಟ್ಟಿದ ಮೇಲೆ ಸಿಗುವ ದಾಖಲೆ

ಗುರುತಿನ ಚೀಟಿಯೊಂದಿಗೆ ಆಧಾರ್ ಕಾರ್ಡ್

ಪಂಚನಾಮೆಯ ನಕಲು - ಅದು ಲಭ್ಯವಾಗಿದ್ದರೆ



ಹಿರಿಯವರ ಜಾಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ಏನು ದೊರಕೀತು? ಇದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರ ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಮುಚ್ಚಿಟ್ಟಿದೆ. ಅದನ್ನು ತೆರೆಯೋದು ಹೇಗೆ? ಬಹುಶಃ ಓದಿದರೆ ಗೊತ್ತಾಗುತ್ತದೆ. ಯಾವ ಪುಸ್ತಕ ನೋಡಬೇಕು? ಒಂದೇ ಒಂದು ಮಾರ್ಗ ಇದೆ. ಅದು ಕಾನೂನು ಪುಸ್ತಕ. ಅದರಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲವೂ ಬರೆದಿದೆ. ವಿವರ ಸಿಗೋದು ಅಲ್ಲಿಂದಲೇ

ಅದು ಕೇವಲ ಜಮೀನಲ್ಲ, ನಮ್ಮ ಗೌರವದ ವಿಚಾರ. ನೋಡ್ರಿಪ್ಪಾ, ಅದನ್ನ ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ್ರೆ – ನಮಗಿರೋ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನ ಚಾಚಿ ತಗೊಳ್ಳಬೇಕಾದ್ರೆ – ಕಾನೂನಿನ ದಾರಿಯಲ್ಲೇ ಸಾಗಬೇಕು. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಏಳೆಂಟು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಮಾಹಿತಿ ಇಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.

ಆಸ್ತಿ ಅಂದ್ರೆ ಏನು? ನಮಗೆ ಹಕ್ಕು ಇರೋದು ಯಾವ ಆಸ್ತಿಗೆ?

ಆಸ್ತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡಿದಾಗ, ಜನ ಎಲ್ಲವೂ ಒಟ್ಟಿಗೇ ಆಗಿರುತ್ತದೆ ಅಂತ ಭಾವಿಸ್ತಾರೆ - ಆದರೆ ವಾಸ್ತವ ಸ್ವಲ್ಪ ಬೇರೆ. ಕಾನೂನಿನ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ, ರೀತಿ-ರಿವಾಜುಗಳು ಎರಡಿವೆ

ಮುತ್ತಜ್ಜ, ಅಜ್ಜ, ತಂದೆ – ಇವರಿಂದ ಸಿಕ್ಕ ಜಾಗ. ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಬಂದಿದ್ದರೆ, ಹೌದು, ಅದು ಪೂರ್ವಜರ ಆಸ್ತಿ. ಹುಟ್ಟಿದಾಗಲೇ ನಿಮಗೆ ಅದರಲ್ಲಿ ಭಾಗವಿರುತ್ತದೆ. ಅದನ್ನು ಯಾರೂ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ನಾಲ್ಕು ತಲೆಮಾರುಗಳ ಕಾಲ ಅದು ವಿಭಜನೆಯಾಗದೆ ಉಳಿದಿರಬೇಕು.

ಆಸ್ತಿ ಯಾವುದೋ ನೌಕರಿ, ವ್ಯಾಪಾರದಿಂದ ಗಳಿಸಿದ್ದಾಗಿದ್ದರೆ ಅದು ಸ್ವಯಾರ್ಜಿತ. ಅಂಥ ಆಸ್ತಿ ಮೇಲೆ ಒಡೆತನ ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಮಾತ್ರ. ಆದ್ರೆ ಅವರು ಬದುಕಿದ್ದಾಗ ಯಾರಿಗೂ ಭಾಗ ಕೊಡೋದಿಲ್ಲ. ಹಣ ಸಂಪಾದನೆ ಮಾಡಿದವರು ತೀರಿಕೊಂಡ ಮೇಲೆ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಹಕ್ಕು ಉಂಟಾಗುತ್ತೆ. ಮರಣದ ನಂತರವೇ ಅದು ಇತರರ ಕೈಗೆ ಹೋಗಬಲ್ಲ.

ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳಷ್ಟೇ ಹಕ್ಕು ಎಂದು ೨೦೦೫ರಲ್ಲಿ ಕಾನೂನು ತಂದರು.

ಮೊದಲು, ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಜಾಗವಿಡೋದು ತಪ್ಪು ಅನ್ನೋ ನಂಬಿಕೆಯಿತ್ತು. ಇಷ್ಟೊತ್ತಿಗೆ ಆ ಗೊಂದಲ ಕಳಚಿಹೋಗಿದೆ

ಹೌದು, 2005 ರ ತಿದ್ದುಪಡಿಯಿಂದ ಮಗಳಿಗೆ ಮಗನ ಹಾಗೇ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸಮಾನ ಭಾಗ. ಮದುವೆಯಾಗಲಿ, ಬೇಡವಾಗಲಿ – ತಂದೆಯ ಕಡೆಯಿಂದ ಬರೋ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಅಕ್ಕನಿಗೂ ಹಕ್ಕಿದೆ.

ಮಗಳಿಗೆ ತಂದೆಯ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಹಕ್ಕು ಇರುತ್ತದೆ - ಅವನು 2005 ಗಿಂತ ಮೊದಲು ಸತ್ತಿದ್ದರೂ. ಆ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ಏನೂ ಹೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ, ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಅದನ್ನೇ ಖಚಿತಪಡಿಸಿತು 2020 ರಲ್ಲಿ. ಹಾಗಂತ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಯಾರೂ ಬದಲಾಯಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆಸ್ತಿ ಪ್ರಶ್ನೆಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿನಿಂದಲೇ ಅಧಿಕಾರ ಇರುತ್ತದೆ, ಕಾಲಾವಧಿ ಮುಖ್ಯವಲ್ಲ. ಒಮ್ಮೆ ತೀರ್ಪು ಬಂದ ಮೇಲೆ, ಚರ್ಚೆಗೆ ಜಾಗವೇ ಉಳಿಯಲಿಲ್ಲ.

ಕಾಗದ-ಪತ್ರ ಅಥವಾ ಬಲವಾದ ದಾಖಲೆಯಾಗಿರಲಿ, ಮಹತ್ವ ಒಂದೇ. ಯಾವುದೇ ವಿಚಾರ ನಿಲ್ಲಲು ಅದಕ್ಕೆ ಆಧಾರ ಬೇಕು. ಹಾಗಾಗಿ ಏನಾದರೂ ಉಳಿಸಿಡುವುದು ಚೆನ್ನಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಜೊತೆಗೆ ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಬರೀ ನೆನಪುಗಳಿಗಿಂತ ಹಾಳೆಗಳೇ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿರುತ್ತವೆ.

ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಏನು ಹೇಳಿದರೂ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ನಂಬಿಕೆ ಬರಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ದಾಖಲೆಗಳು ನಿಮ್ಮ ಸೊಪ್ಪಿನಲ್ಲಿ ಇರಲಿ

ಜಮೀನಿನ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಯೋಕೆ, ಪಹಣಿ ಕಾಗದವನ್ನು ನೋಡಿ. ಆರ್‌ಟಿಸಿ ಅದರಲ್ಲೂ ಸೇರಿದೆ. ಅದ್ರಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಡಿಟೇಲ್ಸ್ ಇರುತ್ತವೆ. ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಈ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು. ಏನಾದ್ರೂ ತಪ್ಪು ಇದ್ರೆ ಗೊತ್ತಾಗುತ್ತೆ.

ಆಸ್ತಿ ಮೇಲೆ ಹಣದ ಬಾಕಿಯಿದೆಯೇ ಎಂದು ತಿಳಿಯಲು, ಕಳೆದ 30 ವರ್ಷಗಳ ಇಸಿ ಪಡೆಯಿರಿ. ಈ ದಾಖಲೆ ನೋಡಿದರೆ, ಯಾರೊಬ್ಬರು ಸಾಲ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆಯೇ ಅಥವಾ ಜಮೀನು ಮಾರಿದ್ದಾರೆಯೇ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.

ಅದೊಂದು ಹಾಳೆ, ನಿಮ್ಮ ಮನೆಯವರ ಸರಪಳಿ ಅಲ್ಲಿ ಗೆರೆಗೆ ಬರೆಯಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಕಾಗದ ತಯಾರಿಸಲು ರಾಜ್ಯ ಕಛೇರಿಯನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

​ವಿಭಜನಾ ಪತ್ರ ಅಥವಾ ಪಾಲಿನ ಪತ್ರ (Partition Deed)

ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡ ನಂತರ, ಅದರ ವಿವರವನ್ನು ಕಾಗದದಲ್ಲಿ ಬರೆಯಬೇಕು. ಹಾಗೆ ತಯಾರಿಸಿದ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಸಬ್-ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರ್ ಕಚೇರಿಗೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಿ ನೋಂದಣಿ ಮಾಡಿಸಬೇಕು. ಅದೇ ರೀತಿ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಗಮನಿಸಿ, ನಿಯಮಗಳಂತೆ ಮುಗಿಸಬೇಕು.

ಹಾಗೆ ಮಾತಾಡಿಕೊಂಡ್ರೆ ಏನೂ ಗುರುತಿನ ಕಾಗದ ಇಲ್ಲದಿದ್ರೆ, ಯಾವುದೂ ಅಧಿಕೃತವಾಗೋದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ದಾಖಲೆ ಮಾಡಿಸಿದ್ರೆ, ಬ್ಯಾಂಕ್‌ನಿಂದ ಸಾಲ ತರಬಹುದು. ಅಥವಾ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವಾಗಲೂ ಎಲ್ಲವೂ ಸುಲಭವಾಗುತ್ತೈ.

ಮೊದಲು ನೀವು ರಿಜಿಸ್ಟರ್ ಮಾಡಿದ ಮೇಲೆ, ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಹೆಸರಿಗೆ ಬರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಥವಾ, ನಿಮ್ಮದಾದ ಭಾಗವನ್ನು ದಾಖಲಾಗಲಿ ಬೇಕು. ನಂತರ ಸರ್ಕಾರದ ಕಡೆಯಿಂದ ಅದನ್ನು ಔಪಚಾರಿಕವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ 'ಮ್ಯುಟೇಷನ್' ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಒಮ್ಮೆ ಇದು ಮುಗಿದರೆ, ಆಸ್ತಿಯು ನಿಮ್ಮ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.

ಮನೆ ಒಡೆಯನೊಂದಿಗೆ ಕಚೇರಿ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವವನು ಸಹ ಜಾಗ ಮಾರಲು ಹೊರಟರೆ?

ಆಸ್ತಿಯ ಮಾಲೀಕ ತನ್ನ ಇಚ್ಛೆಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಕುಟುಂಬದ ಹಳೆಯ ಸೊತ್ತನ್ನು ಮಾರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ

ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಮಾರುವಾಗ, ಗಂಡು-ಹೆಣ್ಣು ಎಲ್ಲಾ ಮಕ್ಕಳ ಅನುಮತಿ ಕಡ್ಡಾಯ. ಅಥವಾ ಬೇರೆ ದಾರಿ ಇಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ಪೈತೃಕ ಸಂಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಯಾರದ್ದೇ ಒಬ್ಬರ ಹಕ್ಕು ತಲೆದಂಡ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದಕ್ಕೆ ಎಲ್ಲರ ಸಹಮತಿ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಅದೊಂದು ನಿಯಮ, ತಪ್ಪಿಸಲು ಆಗದು.

ಅವಶ್ಯಕತೆ ಎಂದರೆ, ಉಪವಾಸ ಇರುವಾಗ ಮಾತ್ರ ಅಥವಾ ಭಾರೀ ಹಣಕಾಸಿನ ಬಾಧ್ಯತೆ ಇದ್ದಾಗಲೇ ಒಡೆಯನು ಸೊತ್ತನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯ. ಈಚೆಗೆ, ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮೂಲಕ ನೀವು ಆ ಮಾರಾಟವನ್ನು ತಡೆಯಬಹುದು.

​ವಿಭಜನಾ ದಾವೆ (Partition Suit) ಮತ್ತು ಕೋರ್ಟು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ

​ಒಂದು ವೇಳೆ ನಿಮ್ಮ ಅಣ್ಣತಮ್ಮಂದಿರು ಅಥವಾ ಹಿರಿಯರು ನಿಮಗೆ ಪಾಲ ಕೊಡಾಕ ಒಪ್ಪದಿದ್ರೆ ನೀವು "ವಿಭಜನಾ ದಾವೆ" ಹೂಡಬಹುದು:

ಸಿವಿಲ್ ಕೋರ್ಟ್: ನಿಮ್ಮ ಪ್ರದೇಶದ ಸಿವಿಲ್ ಕೋರ್ಟಿಗೆ ತೆರಳಿ, ಅಲ್ಲಿ ದಾವೆ ದಾಖಲಿಸಿ.

ಆಸ್ತಿ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಕೇಸು ನಡೆಯುವಾಗ, ಬೇರೊಬ್ಬರು ಅದನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡದಂತೆ ತಡೆಯಲು ಕೋರ್ಟ್‌ನಿಂದ ಸ್ಟೇ ಆರ್ಡರ್ ಪಡೆಯಬಹುದು. ಅಂಥ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ, ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಯಾರೂ ಹಠಾತ್ತಣವಾಗಿ ಬದಲಾಯಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರಕರಣ ಮುಗಿಯುವ ತನಕ ಆಸ್ತಿಯ ಮೇಲಿನ ಹಕ್ಕು ಅದಲು-ಬದಲಾಗದೆ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.

​ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಜ್ಜರ ಆಸ್ತಿ ಹಕ್ಕು

ತಂದೆ ಹೋಗಿದ್ದರೆ, ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳು ಪಾಲು ಕೇಳಬಹುದು

ಅಪ್ಪನ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೋ ಒಂದು ಸಂಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಹಕ್ಕು ಇದೆಯಾ? ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ? ಅದೇ ಪಾಲನ್ನು ನೀವು ಕೇಳಬಹುದು. ಅಜ್ಜನದ್ದಾದ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ತಂದೆಗೆ ಏನಾದರೂ ಸಿಗಬೇಕಿತ್ತು ಅಂದ್ರೆ, ಅದು ಈಗ ನಿಮ್ಮ ಕೈಗೆ ಬರಬಹುದು.

ಅವನು ಹೋದ್ಮೇಲೆ, ಅತ್ತಿಹೆಂಡತಿಯರೂ ಮಕ್ಕಳಿಗೂ ಸಮವಾಗಿ ಆಸ್ತಿ ದೊರಕ್ತು. ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರಿಗೂ ಒಂದೊಂದು ಭಾಗ ಲಭಿಸ್ತು. ನಂತರದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಆ ಹಣ ಉಪಯೋಗವಾಗ್ತು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಜಗಳಗಳು ಎದ್ದರೂ, ಹಂಚಿಕೆ ಯಥಾವತ್ತಾಗಿತ್ತು. ಹಿಂದೆ ಏನಿತ್ತೋ ಅದೇ ರೀತಿ ಮುಂದುವರಿಯಿತು. ಮೃತನ ಇಚ್ಛೆಗಳು ಗೌರವಕ್ಕೆ ಪಾತ್ರವಾದವು.

ಸಲಹೆಗಳು ಹಾಗೂ ಎಚ್ಚರಿಕೆಗಳು

ಮೊದಲು ಕೇಳಿ, ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಬಿಡಿಸುವ ಮುಂಚೆ ಈ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ತಲೆಯಲ್ಲಿಡಿ

ಮೊದಲು ಜನರೇ ಸೇರಿ ಮಾತನಾಡಿ ತೀರ್ಮಾನಕ್ಕೆ ಬರಲಿ. ನ್ಯಾಯಾಲಯವೆಂದರೆ ದುಡ್ಡೂ ಹೋಗುತ್ತದೆ, ಸಮಯವೂ ಕಳೆಯುತ್ತದೆ.

ಮೊದಲು ತಂದೆಯ ಉಯಿಲು ಇದೆಯೋ ಇಲ್ಲವೋ ಎಂದು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ. ಆದರೆ, ಹಳೆಯ ಕಾಲದ ಆಸ್ತಿಗೆ ಯಾರೂ ಉಯಿಲು ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ; ಹೊಸದಾಗಿ ಗಳಿಸಿದ ವಸ್ತುಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಅದು ಅನ್ವಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ಹೆಸರು ಮಾರ್ಪಾಡು ಮಾಡೋದನ್ನ ತಪ್ಪಿಸಬೇಡಿ - ಯಾರಾದ್ರೂ ಸತ್ತ ಮೇಲೆ ಕೂಡಲೇ ಹಳೆಯ ಹೆಸರನ್ನು ತೆಗೆದು ಹೊಸ ವಾರಸುದಾರನ ಹೆಸರನ್ನು ಸೇರಿಸಿ. ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ದಿನಗಟ್ಟಲೆ ಮುಂದುಡಬೇಡಿ.



ಮ್ಯುಟೇಷನ್ (ಖಾತಾ ಬದಲಾವಣೆ) ಅಂದರ ಏನ? ಅದರ ಮಹತ್ವ

ಹೊಲ ಉಳುವವರು ಸಾಕಷ್ಟು ಮಂದಿ, ಆದರೆ ಭೂಮಿಯ ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ಕಾಲದ ಹೆಸರೇ ಇಲ್ಲ. ಹಳೆಯ ಹೆಸರುಗಳು ಇನ್ನೂ ಅಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿವೆ - ಅಜ್ಜನದೋ, ಮುತ್ತಜ್ಜನದೋ. ಇಂಥ ಸ್ಥಿತಿ ತುಂಬಾ ಅಪಾಯಕಾರಿ.

ಅದೇ ನಾಮಮಾರ್ಪರಿವೆ ಎನಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಒಬ್ಬ ಭೂಮಿ ಮಾಲೀಕ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದರೆ, ಅವರ ಪರವಾಗಿ ಹಣ ಕಟ್ಟುವವರ ಹೆಸರನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ದಾಖಲಿಸಲು ತೀರ 90 ದಿನಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಇಲಾಖೆಯವರಿಗೆ ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ಈ ಕ್ರಮ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆ ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಕಂದಾಯ ರೇಕರ್ಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಹೆಸರನ್ನು ದಾಖಲಿಸುವಾಗ ಯಾರಾದರೂ ತೊಂದರೆ ಕೊಟ್ಟರೆ, ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ತಹಶೀಲ್ದಾರರ ಕಚೇರಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ನೀವು ನಿಮ್ಮ ಮರದ ಚಿತ್ರವನ್ನು ತೋರಿಸಿ ಹೆಸರನ್ನು ಸೇರಿಸಬಹುದು.

​ಪಹಣಿಯಾಗ 'ಕಾಲಂ ನಂಬರ್ ೯ ಮತ್ತು ೧೨' ಯಾಕೆ ಚೆಕ್ ಮಾಡಬೇಕು?

ಕೈಗೆ ಸಿಕ್ಕ ಕೂಡಲೇ RTC ಪಹಣಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಜೊತೆ ಬರೆದ ಎರಡು ಹಾಳೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸು

ಆಸ್ತಿಯ ಮಾಲೀಕತ್ವ ಯಾರದ್ದು ಅನ್ನೋದು ಕಾಲಮ್ 9ರಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಿಮ್ಮ ಹೆಸರು ಖಂಡಿತ ಇಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿರಲಿ.

ಹೊಲದಲ್ಲಿ ಯಾರು ಕೆಲಸ ಮಾಡ್ತಾರೋ ಅವರ ಹೆಸರು ಕಾಲಂ 12ರಲ್ಲಿ ಬರ್ತೈತಿ. ಅಂದ್ಮೇಲೆ ಜಮೀನ್ ಒಡೆಯನಿಗೆ ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಂದರೆ ಎದುರಾಗ್ಬಹುದು. ಬೇರೊಬ್ಬರ ಪೇರು ಇಟ್ಟರೆ ಸಾಲ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಗೊಂದಲ ಬರ್ತೈತಿ. ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ಕಾಲಂ ತುಂಬಾ ಮುಖ್ಯವಾದುದು.

​ದತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಆಸ್ತಿ ಹಕ್ಕು (Adoption Laws)

ಒಮ್ಮೊಮ್ಮೆ ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದವರು ಬೇರೆಯವರ ಮಗುವನ್ನು ತಮ್ಮದಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗೆ ಬಂದ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಏನೇನು ಹಕ್ಕುಗಳಿರುತ್ತವೆ ಗೊತ್ತಾ?

ಹಾಗೆ ನೋಡಿದರೆ, ಕಾನೂನು ಪ್ರಕಾರ ದತ್ತು ಮಗುವಿಗೆ ಅಷ್ಟೇ ಹಕ್ಕು ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಅದು ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಮಗುವಿಗೆ ಇರುವಂತೆ. ಯಾವುದೇ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಉಂಟಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ಕಾನೂನು ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಒಂದೇ ರೀತಿ ನೋಡುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರಿಬ್ಬರ ಹಕ್ಕುಗಳು ಒಂದೇ ರೀತಿ ಇರುತ್ತವೆ.

ಮಗು ದತ್ತು ಸಿಕ್ಕಾಗ, ಅದರ ಜನ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಏನೂ ಉಳಿಯೋದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ, ಹೊಸ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಹಕ್ಕುಗಳೂ ಅದಕ್ಕೆ ಲಭಿಸುತ್ತವೆ.

ಒಡೆತನ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳದಿದ್ರೆ, ಇಬ್ಬರೂ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಹಣ ಹೂಡಿದವರಂತೆ ತೊಂದರೆ ಎದುರಾಗಬಹುದು

ಹೌದು, ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಯಾವುದೇ ವಿಧವಾಗಿ ಒಡೆಯದಿದ್ದರೆ, ಅದರ ಮೇಲಿನ ಹೆಸರುಗಳು ಕೂಡಿಕೊಂಡು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ.

ಆಸ್ತಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಅಕ್ಕ-ತಮ್ಮಂದಿರು ಇಬ್ಬರೂ ಇದ್ದರೆ, ಅಣ್ಣನಿಗೆ ಹಣ ಕಾವಲಾದರೂ ತಮ್ಮನ ಸಹಿ ಬೇಕು. ಅಥವಾ, ಯಾರಾದರೂ ಭಾಗ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಿದರೆ, ಎಲ್ಲರ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಪಡೆಯುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ. ಹೀಗೆ, ನಿರ್ಧಾರಗಳು ನಿಲ್ಲುತ್ತವೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಒಬ್ಬರು ವಿರೋಧಿಸಿದರೂ ಸಾಕು.

ಹೌದು, ಸರಿಯಾಗಿ ಹಂಚಿಕೆ ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳೋದೇ ಚೆನ್ನಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಒಟ್ಟಿಗೆ ಜಮೀನಿನಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಭಾಗವನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.

​ಮರಣಶಾಸನ ಅಥವಾ ವಿಲ್ (Will) ಮಾಡುವಾಗ ಹುಷಾರ!

ಕೇಳೊದು – ಪತ್ರ ರಚಿಸೋದು ಕೇವಲ ಗಳಿಸಿದ ಹಣಕ್ಕಷ್ಟೇ ಸೀಮಿತವಾಗಿರತ್ತೆ.

ಅಜ್ಜನ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿರುವ ಸೊತ್ತು: ತಂದೆಯೋ, ಅಥವಾ ಚಿಕ್ಕಪ್ಪನೋ, "ಇಡೀ ಆಸ್ತಿ ಕೇವಲ ಒಬ್ಬ ಮಗನಿಗೆ" ಅಂತ ವಿಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಬರೆದಿದ್ದರೆ, ಅದು ಕಾನೂನಿನ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ರೀತಿಯ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸಲು ಸಾಧ್ಯ.

ರಿಜಿಸ್ಟರ್‍ ಮಾಡದೇ ವಿಲ್ ಬರೆಯೋದು ಕಾನೂನು ಪ್ರಕಾರ ಸಾಧ್ಯ. ಹಾಗೆ ಮಾಡಿದ್ರೂ, ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ದಾಖಲಾಗಿದ್ದರೆ ಗೊಂದಲ ತಪ್ಪೀತು. ಒಮ್ಮೊಮ್ಮೆ ಯಾರಾದ್ರೂ ವಿಲ್‍ ನಿರಾಕರಿಸೋದು ಸಹಜ. ಆದ್ರೆ ರಿಜಿಸ್ಟರ್‍ ಆಗಿದ್ರೆ ಅದನ್ನು ಸುಲಭಕ್ಕೆ ತಳ್ಳೋಕೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಈ ಕೆಲಸ ಮಾಡಬೇಕು.

​ಆಸ್ತಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವಾಗ ಮಕ್ಕಳ ಸಹಿ ಬೇಕೇ?

ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಹಲವರು ಕೇಳ್ತಾರೆ.

ಆಸ್ತಿ ಮಾರೋದಕ್ಕೆ ಮುನ್ನ, ಅದು ಪೂರ್ವಜರದ್ದಾಗಿದ್ರೆ, ಮಕ್ಕಳು ಹಾಗೂ ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳು - ಅವರಲ್ಲಿ ವಯಸ್ಸಾದವರು - ಸಹಿ ಮಾಡ್ಬೇಕಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಒಪ್ಪಿಗೆ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಯಾವುದೋ ದಿನ ಮಕ್ಕಳು ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೋದ್ರೆ, ಆ ಮಾರಾಟ ರದ್ದಾಗ್ಬಹುದು.

​ಮೈನರ್ ಮಕ್ಕಳು: ಮಕ್ಕಳು ಸಣ್ಣವರಿದ್ದರೆ ಅವರ ಪರವಾಗಿ ಕೋರ್ಟಿನಿಂದ ಅನುಮತಿ ತಗೊಂಡು ಆಸ್ತಿ ಮಾರಬೇಕಾಗ್ತೈತಿ.

ಗಿಫ್ಟ್ ಡೀಡ್‌ನಲ್ಲಿ ದಾರಿ ತಪ್ಪದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಿ

ಅವ್ದೇನೋ ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಉಳಿಸಲು ಮನೆಯನ್ನ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಆಗಾಗ ಭಾವನೆಗಳ ಹೊರಹಾಕಿಕೊಂಡು ಜಾಗವನ್ನ ಬೇರೆಯವರ ಹೆಸರಿಗೆ ಸರಿಸಬಹುದು. ಪ್ರೀತಿಯ ಕಾರಣಕ್ಕೋ, ಒತ್ತಡಕ್ಕೋ ನಿವೇಶನವನ್ನ ಯಾರೋ ಒಬ್ಬರ ಕೈಗೆ ಹಾಕಬಹುದು. ಯಾರದೋ ಒತ್ತಾಯಕ್ಕೆ ಮಣಿಗುತ್ತಾ ಮನೆ-ಊರನ್ನ ಬೇರೆಯವರಿಗೆ ಕೊಡಬಹುದು.

ರಿಜಿಸ್ಟ್ರೇಶನ್‌ಗೆ ದತ್ತಿಪತ್ರವನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಉಪ ನೋಂದಣಿ ಕಛೇರಿಯಲ್ಲಿ ನಮೂದು ಮಾಡಬೇಕು.

ಹಣ ನೀಡಿದ ಮೇಲೆ ತಿರುಗಿ ಪಡೆಯೋದು ಗಟ್ಟಿ ಕಷ್ಟ. ಆದರೆ, ಯಾರಾದರೂ ಬಲವಂತ ಮಾಡಿದ್ರೆ - ಅಥವಾ ಸುಳ್ಳು ಹೇಳಿ ಪಡೆದಿದ್ದರೆ - ಅದನ್ನ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸಬಹುದು. ಅಷ್ಟೇ.

kannadastorye

​ಒತ್ತುವರಿ ಸಮಸ್ಯೆ ಮತ್ತು ಸರ್ವೇ (Survey)

ಹೌದು, ಅವರು ನಿಮ್ಮ ಜಮೀನಿಗೆ ಕಾಲಿಟ್ಟರೆ ಏನು ಗತಿ?

ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸೋಕೆ, ತಾಲ್ಲೂಕು ಸರ್ವೇಯರ್ ಕಚೇರಿಗೆ ಹೋಗಿ. ಆಮೇಲೆ "ಹದ್ದುಬಸ್ತು" ಅಥವಾ "ಫೋಡಿ" ಮಾಡೋಕೆ ಕೋರಿ ಅರ್ಜಿ ನೀಡಿ. ಅಲ್ಲಿ ಸೂಚನೆ ಪ್ರಕಾರ ಮುಂದುವರಿಯಿರಿ. ಪತ್ರ ಸಲ್ಲಿಕೆಯ ವಿವರ ದಾಖಲಾಗಲಿ. ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ನಮೂನೆ ಲಭ್ಯ. ಅದನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ತುಂಬಿ. ಅರ್ಜಿ ಕೊಟ್ಟ ನಂತರ ದಿನಾಂಕ ಗಮನಿಸಿ. ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ಸಮಯ ತಗಲಬಹುದು. ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆಯಿರಿ. ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಕರೆ ಕೊಡುವವರೆಗೆ ಕಾಯಿರಿ.

ಹೊಲದ ಗಡಿ ಗುರುತು ಮಾಡೋಕೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಬರ್ತಾರೆ, ಸರ್ಕಾರಿ ನಕ್ಷೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಅಳತೆ ಎಟುಕಿಸ್ತಾರೆ. ಆಮೇಲೆ ತಯಾರಾದ ವರದಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳ ದಾಖಲೆ ಆಗಿರ್ತದೆ.

ಅಪರಾಧದ ಪ್ರಕರಣ ದಾಖಲಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವೇ, ಒಮ್ಮೆ ಮೋಸ ನಡೆದರೆ?

ಆಸ್ತಿ ವಿಚಾರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, ಅದು ಕೇವಲ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಕರಣ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ. ಹಾಗೆನೇ, ಇದರಲ್ಲಿ ಇನ್ನಷ್ಟು ಅಂಶಗಳು ತೊಡಗಿವೆ. ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ, ಒಂದು ಸರಳ ನೋಟ ಸಾಲದು. ಅಂಥದ್ದೇನೋ, ಸಮಸ್ಯೆ ಗಾಢವಾಗಿರಬಹುದು. ಅದರ ಜತೆಗೆ, ಕಾನೂನಿನ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವೂ ಬೇರೆಯದೇ ಆಗಿರಬಹುದು.

ಅಪ್ಪಟೆ ಚೀಟಿಗಳು: ಯಾರಾದರೂ ನಿಮ್ಮ ಸಹಿಯನ್ನು ನಕಲಿ ಮಾಡಿ, ತಪ್ಪು ಕುಟುಂಬ ಇತಿಹಾಸ ಒಡ್ಡಿ ಜಾಗವನ್ನು ಹಿಡುಕಿಕೊಂಡರೆ, 420 (ಮೋಸ) ಪ್ರಕರಣ ಅವರ ವಿರುದ್ಧ ದಾಖಲಿಸಬಹುದು. ಈ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಕಡೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು.

ಎರಡನೇ ಹೆಂಡತಿಯ ಕುಟುಂಬವೂ ಸಹ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಆಕೆಯ ಮಕ್ಕಳು ಕೂಡ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗ ಪಡೆಯಬಹುದು. ಅವರು ಕಾನೂನಿನ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಮದುವೆಯು ನಡೆದಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಈ ಹಕ್ಕುಗಳು ಜಾರಿಗೆ ಬರುತ್ತವೆ. ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ವಾರಸುದಾರರಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ

ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡೋದು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿರಬಹುದು. ಒಳಗೊಂಡಿರುವುದು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ತೀಕ್ಷ್ಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹೇಳುವುದಕ್ಕೆ ನೇರವಾಗಿ ಹೋಗಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿರಬಹುದು. ಅದರ ಛಾಯೆ ಜನರನ್ನು ಚಲಿಸದಂತೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಎಲ್ಲರೂ ಅದನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳದಿರಬಹುದು.

ಹಾಗೆ ನೋಡಿದರೆ, ಒಬ್ಬನೇ ಗಂಡಸಿನ ಮೊದಲ ಪತ್ನಿ ಸಜೀವವಾಗಿದ್ದರೆ, ಅಥವಾ ಅವಳೊಂದಿಗಿನ ದಾಂಪತ್ಯ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳದಿದ್ದರೆ - ಆ ವ್ಯಕ್ತಿ ಬೇರೆ ಯಾರನಾದರೂ ಮದುವೆಯಾದರೆ, ಆ ಎರಡನೇ ಮಹಿಳೆಗೆ ಅವನ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಭಾಗ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಹೌದು, ಎರಡನೇ ಮದುವೆಯ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ತಂದೆಯ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ ಭಾಗ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಅನ್ಯಾಯ ಆಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಹೊರಗೆ ಕೋರ್ಟಿನ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಒಡಂಬಡಿಕೆ

ವರ್ಷಗಟ್ಟಲೆ ಕೋರ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಕೇಸ್‌ ತೂಗಿಸುವ ಬದಲು, ಲೋಕ ಅದಾಲತ್‌ಗೆ ಹೋಗೋ ಆಯ್ಕೆ ಇದೆ.

ಅಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಹಾಗೂ ಹಿರಿಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಕೂತು ಇಬ್ಬರು ಪಕ್ಷಗಳ ನಡುವೆ ಒಡಂಬಡಿಕೆ ಮಾಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ರೀತಿ ಆಗುವ ತೀರ್ಮಾನಕ್ಕೆ ಸರ್ವೋಚ್ಛ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಪಿನ ಮಟ್ಟದ ಶಕ್ತಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಅದಕ್ಕೆ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಆಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಆನ್‌ಲೈನ್ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಸಮಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದು

ಈಗೆಲ್ಲ ಸಮಯ ತಿರುವು ಮುರುವಾಗಿದೆ, ಹೊಟ್ಟೆಗೂ ಜಾಗಕ್ಕೂ ನಡುವೆ ಆಫೀಸ್‌ನ ಓಡಾಟ ಕಡಿಮೆ.

ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಕುಳಿತು ನಿಮ್ಮ ಪಹಣಿ, ಮ್ಯುಟೇಷನ್‍ನ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತಿಳಿಯಲು, ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ‘ಭೂಮಿ’ ಪೋರ್ಟಲ್ ಅನುಕೂಲ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ.

ಅವಧಿಯೊಳಗೆ ಕೆಲಸ ಮುಗಿಯದಿದ್ದರೆ, ಮೇಲಧಿಕಾರಿಗಳತ್ತ ತಿರುಗಬಹುದು. ಸಮಯ ಮೀರಿದ ನಂತರ ಏನಾದರೂ ಮಾಡಬೇಕು. ಹಾಗಾಗಿ ಗಮನ ಹರಿಸುವುದು ಒಳ್ಳೇದು. ಯಾವುದೇ ವಿಳಂಬ ಉಂಟಾದರೂ ಪರಿಹಾರ ಹುಡುಕಬಹುದು. ಎಲ್ಲಾ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲೂ ನಿಮಗೆ ಬೆಂಬಲ ಇರುತ್ತದೆ.

ಫೋಡಿ ಹಾಗೂ ಹಿಸ್ಸಾವೆಂದರೇನು?

ಅನೇಕರಿಗೆ ಭೂಮಿ ವಿಂಗಡನೆಯಾದ ನಂತರವೂ, ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಒಟ್ಟಾಗಿಯೇ ಉಳಿಯುತ್ತಿತ್ತು.

ಸಣ್ಣ ಭಾಗಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲು ದೊಡ್ಡ ಸರ್ವೇ ನಂಬರ್‍ನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದಕ್ಕೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಗುರುತು - ಅಂದರೆ 12/1, 12/2 - ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ವಿಧಾನಕ್ಕೆ ಫೋಡಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಯಾರೊಬ್ಬರಿಗೂ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಒಂದೇ ನಂಬರ್ ಇರಲು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ.

ಹೊಲದಲ್ಲಿ ಫೋಡಿ ಆದರೆ ನಕ್ಷೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಬೇರೆಯವರನ್ನು ಕೇಳುವ ಅಗತ್ಯವೇ ಇರಲಿಕ್ಕಿಲ್ಲ, ಏಕೆಂದರೆ ಮರುದಿನ ಜಮೀನನ್ನು ಮಾರಲು ಹೋದರೂ ಸಹ. ಬ್ಯಾಂಕಿಗೆ ಸಾಲಕ್ಕೆ ನೀಡಲು ಕೂಡ ಯಾರ ಸಹಾಯವೂ ಬೇಕಾಗದು.

​ಪಾರ್ಟಿಷನ್ ಸೂಟ್ (Partition Suit) ಹಾಕೋದು ಹೆಂಗ?

ಪಾಲದ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಸಮಸ್ಯೆ ಇದೆಯಾ? ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೋಗುವುದು ಒಂದೇ ದಾರಿ. ಯಾರೋ ತಪ್ಪು ಮಾಡಿದ್ರೆ, ಅದನ್ನು ಬಗೆಹರಿಸಲು ಕೋರ್ಟ್‌ಗೆ ಹೋಗ್ಬೇಕು. ಮನಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳೋಕೆ ಯಾರೂ ರೆಡಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ರೆ, ನೀವು ಏನು ಮಾಡ್ತೀರಿ? ಕಾನೂನು ಸಹಾಯಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತೆ. ಪಾಲ ಕೊಡೋಕೆ ಹಿಂದೇಟು ಒತ್ತುತ್ತಿದ್ರೆ, ಅಲ್ಲಿ ತೀರ್ಪು ಸಿಗುತ್ತೆ.

ಅದಕ್ಕೆ ಮೊದಲು, ಒಬ್ಬ ವಕೀಲರ ಮೂಲಕ ಲೀಗಲ್ ನೋಟಿಸ್ ಕಳುಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಅವರು ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸದಿದ್ದರೆ, ಸಿವಿಲ್ ಕೋರ್ಟಿಗೆ ದಾವೆ ಹಾಕಲು ಹೊರಟುಬಿಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಹಾಳುಮಾಡೋದನ್ನೂ, ಮಾರೋದನ್ನೂ ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ನಿಲ್ಲಿಸಲು ಕೋರ್ಟ್‌‍‍‍‍‍ ‌ಹೀಗೆ ಒಂದು ಆದೇಶ ಜಾರಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ವಿಚಾರಣೆ ಪೂರ್ಣವಾಗುವವರೆಗೂ ಯಾರೂ ಏನೂ ಮಾಡಬಾರದು ಎಂಬುದು ಅದರ ಉದ್ದೇಶ. ಈ ರೀತಿಯ ತೀರ್ಪನ್ನು ‘ಇಂಟರಿಮ್ ಆರ್ಡರ್’ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಜಾರಿಗೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಕ್ರಮ.

​ಸ್ಥಿರ ಆಸ್ತಿ ಮತ್ತು ಚರ ಆಸ್ತಿ ಅಂದರ ಏನ?

ಮಣ್ಣು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ ಆಸ್ತಿ ಅನ್ನೋದಕ್ಕೆ.

ಮನೆಯಾಗಲಿ, ಹೊಲವಾಗಲಿ, ಸೈಟು ಅಥವಾ ತೋಟ - ಏನೇ ಆಗಲಿ, ಚಲಿಸದೆ ನೆಲಕ್ಕೆ ಬುಡವಾಗಿರುತ್ತವೆ.

ಗಾಡಿ-ವಾಹನ ಇದೆ, ಅದರ ಜೊತೆಗೆ ಬಂಗಾರ. ರೊಕ್ಕ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ. ಬ್ಯಾಂಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಳಿತಾಯ ಮಾಡಿರೋ ಹಣವೂ ಸೇರಿದೆ. ಚಲಿಸಬಲ್ಲ ವಸ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಇವೆಲ್ಲ ಬರುತ್ತವೆ.

ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಇಬ್ಬರ ವಸ್ತುವಿನಲ್ಲೂ ಪಾಲು ಕೊಡೋದು ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಇಟ್ಟಿದೆ.

​ಲಿಮಿಟೇಷನ್ ಆಕ್ಟ್ (Limitation Act) ಅಂದ್ರೆ ಸಮಯದ ಮಿತಿ

ಮನೆ-ಜಮೀನು ಕೇಳೋಕೆ ಹೋದರೆ, ಎಂಥ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಳಬೇಕೋ ಗೊತ್ತಾಗಿರಲಿ.

12 ವರ್ಷದೊಳಗೆ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಭಾಗಕ್ಕಾಗಿ ಕೇಸು ಹಾಕಬೇಕು. ಆಮೇಲೆ ಯಾರಾದರೂ ಏನಾದ್ರೂ ಕೇಳಿದ್ರೆ, ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಗಮನಕೊಡೋದು ಅಪರೂಪ. ಹಾಗೆ ಕುಳಿತವರಿಗೆ ಹಕ್ಕು ಸಿಗೋದು ಜಟಿಲ. ಅಥವಾ ಮೋಸ ಆಗಿದ್ದು ಸಾಬೀತಾದ್ರೆ, ಕೆಲವು ವಿನಾಯಿತಿಗಳು ದೊರೆಯಬಹುದು.

ಕೊಡುಗೆ ಪತ್ರವನ್ನು ಬರೆಯೋದು ಹೇಗೆ ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಯೋಣ. ಆಮೇಲೆ, ಅದನ್ನು ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಸಾಧ್ಯವೇ ಎಂಬುದನ್ನು ನೋಡೋಣ

ಅಜ್ಜನೊಬ್ಬ ತನ್ನ ಮೊಮ್ಮಗನಿಗೆ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಸೊತ್ತು ನೀಡಿದರೆ,

ಆಸ್ತಿ ಕೊಡುವಾಗ, “ಚೆನ್ನಾಗಿ ನೋಡಿಕೊಂಡರೆ ಮಾತ್ರ ಸಿಗುತ್ತದೆ” ಅಂತ ಒಂದು ನಿಯಮ ಇಟ್ಟರೆ, ಅದನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದರೆ ಮಗನಿಗೆ ಆ ಹಣವನ್ನು ತಿರುಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಇಂಥ ಏರ್ಪಾಡು ವಯಸ್ಸಾದವರನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಸೇರಿರುತ್ತದೆ.

​ಸರ್ವೇಯರ್ ಬರೋ ಮುಂಚೆ ಮಾಡಬೇಕಾದ ಸಿದ್ಧತೆ

ಸರ್ವೇಯರ್‍ಗಳು ಹೊಲದ ಅಳತೆ ತೆಗೆಯಲು ಬರೋದು ಗೊತ್ತಾದಾಗ.

ಹೌದು, ಈಗ ಹೇಳ್ತೀನಿ - ಹೊಲದ ಪಕ್ಕದವರಿಗೆ ಮೊದಲೇ ಸುದ್ದಿ ಕೊಡಬೇಕು. ಅವರು ಇರುವಾಗಲೇ ಅಳತೆ ಮಾಡಿಸುವುದು ಚೆನ್ನಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಂದ್ರೆ, ಕೊನೆಗೆ “ನಮಗೆ ಏನೂ ಗೊತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ” ಅಂತ ಜಗಳ ಶುರುಮಾಡ್ತಾರೆ.

ಮನೆ ಅಥವಾ ಜಮೀನಿನಲ್ಲಿ ತನಗಿದ್ದ ಭಾಗವನ್ನು ಒಪ್ಪಂದದ ಮೂಲಕ ಬಿಟ್ಟುಕೊಡುವುದೇ "ಹಕ್ಕು ತ್ಯಾಗ"

​ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅಕ್ಕ-ತಂಗಿಯರು "ನಮಗೆ ನಮ್ಮಣ್ಣನ ಆಸ್ತಿ ಬೇಡ, ನಾವು ಪಾಲ ಬಿಟ್ಟುಕೊಡ್ತೀವಿ" ಅಂತಾರ.

ಆಸ್ತಿಯ ಹಕ್ಕನ್ನು ಕೈಬಿಡಲು ಮಾತುಗಳು ಸಾಲವು. ಅದರ ಬದಲಾಗಿ, ಉಪ ನೊಂದಣಿ ಕಚೇರಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ. ಅಲ್ಲಿ ಹಕ್ಕು ತ್ಯಾಗ ಪತ್ರವನ್ನು ರಚಿಸಿ ಸಹಿ ಮಾಡಲು ಮರೆಯದಿರಿ. ಅದು ಮಾಡದಿದ್ದರೆ, ಆಸ್ತಿ ಅಣ್ಣನ ಹೆಸರಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವರ್ಗಾಯಿಸಲ್ಪಡದು.

​ಖಾತಾ ಮತ್ತು ಪಹಣಿ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸ

ಅನೇಕರು ಎರಡನ್ನೂ ಒಂದೆಂದು ನೋಡ್ತಾರೆ.

ಕಾಗದವೊಂದು ಜಮೀನಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಡೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ - ಅದೇ ಪಹಣಿ.

ಅದು ಒಂದು ಸರ್ಕಾರಿ ದಾಖಲೆ, ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತ್‌ನದ್ದು ಅಥವಾ ಮುನ್ಸಿಪಾಲಿಟಿಯದ್ದು. ತೆರಿಗೆ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆಸ್ತಿ ನಿಮ್ಮದು ಅಂತ ಸಾಬೀತು ಮಾಡಲು, ಪಹಣಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಇರುವುದು ಅತಿ ಮುಖ್ಯ. ಈ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಸರು ದಾಖಲಾಗಿರೋದು ಜರೂರಿ.

​ಅಕ್ರಮ ಸಕ್ರಮ (Akrama Sakrama) ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ

ಏನೋ ಒಂದು ವೇಳೆ ಬಯಲಿನಲ್ಲಿ ಹಣ ಹುದುಗಿಸಿರಬಹುದು. ಅಥವಾ ಗಡಿಯಾಚೆಗೆ ಸರ್ಕಾರದ ಎಲ್ಲೆಯೊಳಗೆ ಯಾರೋ ದುಡ್ಡನ್ನು ಮರೆಮಾಚಿರಬಹುದಾರು.

ಅಪ್ಪಣೆಯ ಮೂಲಕ ಸರ್ಕಾರ ನೇರವಾಗಿ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ತನ್ನದಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಆ ಕಾಲಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ ದಾಖಲೆಗೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದರೆ ಹಕ್ಕು ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

ಹಿರಿಯರನ್ನು ಆಸ್ತಿಗಾಗಿ ಬಾಧಿಸಿದರೆ ಶಿಕ್ಷೆ ಎದುರಾಗಬಹುದು. ಅವಮಾನಕ್ಕೆ ಗುರಿಯಾಗುವುದು ಖಚಿತ. ಆಪ್ತರಲ್ಲೇ ದೂರ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಕಾನೂನು ಅವರ ಪರವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಬಹುದು. ಒಳಗೊಂಡವರೇ ವಿರೋಧಿಸಬಹುದು. ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಕೆಟ್ಟುಹೋಗುತ್ತದೆ. ಹಣಕ್ಕಾಗಿ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವವರನ್ನು ಯಾರೂ ನಂಬುವುದಿಲ್ಲ.

ಮಕ್ಕಳು ಹಣದ ಬಗ್ಗೆ ತಂದೆ-ತಾಯಿಗೆ ಒತ್ತಡ ನೀಡಿದರೆ,

೨೦೦೭ರಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದ ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರ ಕಾಯ್ದೆ ಅವರಿಗೆ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಶಕ್ತಿ ಕೊಟ್ಟಿದೆ. ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಆಸ್ತಿಯಿಂದ ಹೊರಗಿಡುವುದು ಸಾಧ್ಯ. ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಸರಿಟ್ಟ ಮಗುವಿನಿಂದ ಹೆಸರನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲು ಬರುತ್ತದೆ. ಇದು ಆಸ್ತಿಯ ಮೇಲಿನ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯಕವಾಗಿದೆ.

​ಜಂಟಿ ಕುಟುಂಬದ ಸಾಲ ಮತ್ತು ಆಸ್ತಿ

ಹೊಲವನು ಅಣ್ಣ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದ್ದರೆ, ಕಟ್ಟುಗಳು ಸಹೋದರನ ಬಳಿಗೇ ಹೋಗುತ್ತವೆ.

ಆಸ್ತಿ ಹಂಚುವಾಗ, ಕುಟುಂಬದ ಅಗತ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ತೆಗೆದ ಸಾಲವನ್ನು ಎಲ್ಲರೂ ಭಾಗ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು - ಮದುವೆ ಆಗಲಿ, ಜಮೀನಿನ ಕೆಲಸ ಆಗಲಿ. ಹಾಗೆಯೇ, ಯಾರಾದರೂ ತಮ್ಮದೇ ಖುಷಿಗೆ ಹಣ ಕೊರತೆ ಮಾಡಿದ್ರೆ, ಅದಕ್ಕೆ ಉಳಿದವರು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಲ್ಲ.

ಲೀಗಲ್ ಹೇರ್ ಸರ್ಟಿಫಿಕೇಟ್

ತೀರಿಕೊಂಡ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಕುಟುಂಬದವರನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ತಹಶೀಲ್ದಾರ್ ನೀಡುವ ದಾಖಲೆ ಇದು. ಬ್ಯಾಂಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಣ ಪಡೆಯಲೋ, ಚಿಕ್ಕ ಮಟ್ಟದ ಜಮೀನು ವಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಲೋ ಇದು ಅನಿವಾರ್ಯ.

ಭೂಮಿಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು, ಅದಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗಿ ನೀಡುವ ಪರಿಹಾರ

ಹೊಲದ ಜಾಗವನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ತೆಗೆದುಕೊಂಡರೆ, ಅಥವಾ ದಾರಿ ಮಾಡಲು ಬಯಸಿದರೆ, ಆಗ ಏನಾಗುತ್ತದೆ? ನೀವು ಪರಭಾರಿಯಾಗುವಿರಾ?

ಪರಿಹಾರ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿರುವ ದರಕ್ಕಿಂತ ಜಾಸ್ತಿ ಸಿಗಬೇಕು. ಅದಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ತೋರಿದ್ರೆ, ನೀವು ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಬಹುದು. ಆಗ "ಏರಿಕೆ" ಕೇಸ್ ಸಲ್ಲಿಸೋದು ಒಂದು ಆಯ್ಕೆ.

​ಬಾಡಿಗೆದಾರರ ಹಕ್ಕು (Tenancy Rights)

​ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ನಿಮ್ಮ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬಾಡಿಗೆ ಅಥವಾ ಗುತ್ತಿಗೆಗೆ ಇದ್ದವರು ಆಸ್ತಿ ಕೇಳಬಹುದೇ?

ಜಮೀನು ಉಳುವವನೇ ಅದರ ಯಜಮಾನ ಅಂತ ಹಿಂದೊಮ್ಮೆ ನಿಯಮ ಇತ್ತು. ಇಂದು, ಬಾಡಿಗೆ ಒಪ್ಪಂದ ಚೆನ್ನಾಗಿ ತಯಾರಾಗಿದ್ದರೆ, ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬಾಡಿಗೆದಾರನ ಪಾಲಿಗೆ ಹಕ್ಕು ಇರಲ್ಲ.

ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ವಕ್ಫ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಅಥವಾ ದೇವಸ್ಥಾನದ್ದು ಅಂತಲೂ ಹೇಳಬಹುದು

ಒಂದೆರಡು ಜಾಗಗಳನ್ನ ಯಾವುದೋ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಸರ್ಕಾರ ಉಚಿತವಾಗಿ ನೀಡಿರ್ತಾದೆ. ಹಾಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ಮನೆಯನ್ನ ಬೇರೆಯವರಿಗೆ ಕೊಡೋದು ಗಡಿಬಿಡಿ ಎಂದು ಹೇಳಿಬಿಡ್ತಾರೆ. ಅಂತಹ ಚಿನ್ನದ ಚೌಕಿಯನ್ನ ಮಾರಾಟ ಮಾಡೋಕೆ ಏನೋ ಪತ್ರಗಳ ಹಿಡಿತ ಬೇಕಾಗ್ತೈತಿ.

ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಚಿಕ್ಕವರನ್ನು ಕಾಪಾಡೋದು

ಆಸ್ತಿ ಹೊಂದಿರೋ ಮಗುವಿನ ರಕ್ಷಣೆ ಅಪ್ಪ ಅಥವಾ ಅಮ್ಮನ ಕೈಲಿರುತ್ತದೆ, ಇದು 18ನೇ ವರ್ಷ ತುಂಬುವವರೆಗೆ ಮಾತ್ರ. ಸದರ್ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡೋದಾದ್ರೆ, ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಪಡೆಯುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಕಪಟ ಕಾಗದಗಳು

ಆಸ್ತಿಯ ನಕಲಿ ದಾಖಲೆ ತಯಾರಿಸಿ ಯಾರಾದರೂ ಮಾರಿದ್ರೆ, ಸರಿಯಾಗಿ ಅದನ್ನು ರದ್ದು ಮಾಡೋಕೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕು. ಪೊಲೀಸರಿಗೆ ವಿವರ ಕೊಡುವುದು ಕೂಡ ಅವಶ್ಯ.

ಮನೆಯ ಮೇಲಿನ ತೆರಿಗೆ ಹಾಗೂ ಅದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದಾಖಲೆ

ಹಣ ಕಟ್ಟಿದ ಮೇಲೆ ಬರುವ ರಸೀದಿಯನ್ನು ಯಾವತ್ತೂ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು, ಏಕೆಂದರೆ ಜಾಗ ನಿಮ್ಮದೇ ಅಂತ ತೋರಿಸೋಕೆ ಅದು ಶಕ್ತಿಯಾದ ಆಧಾರ. ಗ್ರಾಮ ಸೇವೆಗೆ ತೆರಿಗೆ ಕಟ್ಟುವಾಗ ಪಾವತಿಸಿದ ಚೀಟಿ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಕಾಣದೆ ಹೋಗದಂತೆ ಕಾಪಾಡಿ.

ಈಗಿನ ಯಂತ್ರದ ಬಗೆ – ಕಾವೇರಿ ೨.೦ ಹಾಗೂ ದಿಶಾಂಕ್

ಮೊಬೈಲ್‌ನಲ್ಲಿಯೇ ನಿಮ್ಮ ಸ್ಥಳದ ಸರ್ವೇ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು, ದಿಶಾಂಕ್ ಆಪ್ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದುಕೊಂಡೇ ಸ್ಲಾಟ್‌ಗಳನ್ನು ಕಾಯ್ದಿರಿಸಬಹುದು, ಏಕೆಂದರೆ ಕಾವೇರಿ ೨.೦ದಲ್ಲಿ ಆಸ್ತಿ ನೋಂದಣಿ ಹೆಚ್ಚು ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಿದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಜನ ಈಗ ತೊಂದರೆಪಡುವುದಿಲ್ಲ.

ಹಿರಿಯರ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ತಮಗೆ ಸಿಗಬೇಕಾದ ಭಾಗ ಹೇಗೆ ದೊರಕಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು? ಅರ್ಜಿಗಳಿಂದ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ವರೆಗಿನ ಪ್ರಯಾಣ: ಒಂದು ವಿವರವಾದ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ.

​ನೋಡ್ರಿಪ್ಪಾ, ನಮ್ಮ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಕಡೆ ಒಂದು ಮಾತೈತಿ, "ಮಣ್ಣು ನಂಬಿದವ ಕೆಟ್ಟಿಲ್ಲ, ಆದ್ರೆ ಮಣ್ಣಿನ ಹಕ್ಕಿಗಾಗಿ ಜಗಳ ಆಡಿ ಮನೆ ಹಾಳು ಮಾಡ್ಕೋಬಾರದು" ಅಂತ. ಆಸ್ತಿ ಅಂದ ಕೂಡಲೇ ಅಣ್ಣ-ತಮ್ಮಂದಿರ ನಡುವೆ, ಅಕ್ಕ-ತಂಗಿಯರ ನಡುವೆ ವೈಮನಸ್ಸು ಬರೋದು ಸಹಜ. ಆದ್ರೆ ಕಾನೂನು ಏನ್ ಹೇಳ್ತೈತಿ ಅನ್ನೋದು ಸರಿಯಾಗಿ ತಿಳಿದಿದ್ರೆ, ಯಾರೂ ಯಾರನ್ನೂ ಮೋಸ ಮಾಡಾಕ ಆಗಂಗಿಲ್ಲ. ಈ ದೊಡ್ಡ ಲೇಖನದಾಗ ನಿಮ್ಮ ಎಲ್ಲ ಸಂಶಯಗಳಿಗೆ ಪರಿಹಾರ ಐತಿ.

ಆಸ್ತಿ ಯಾರದ್ದು ಅನ್ನೋದು ಗೊತ್ತಿರಲಿ - ಮೊದಲು ಹಾಗೆ ನೋಡೋಣ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಬೇರೆಯವರದಾಗಿದ್ದರೆ, ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಮುಂದುವರೆಯೋಣ. ಈ ವಿವರ ಸಿಗದಿದ್ದರೆ, ಪರಿಹಾರಕ್ಕೆ ತಡ ಮಾಡುವುದು ಉತ್ತಮ. ಕೊನೆಗೆ, ಸ್ಪಷ್ಟತೆ ದೊರೆತಾಗ ಮಾತ್ರ ಏನಾದರೂ ಮಾಡೋಣ.

ಆಸ್ತಿ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಗಲಾಟೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ‘ಯಾರದು?’ ಅಂತ ಯಾರಾದ್ರೂ ಕೇಳಿದಾಗ ಶುರುವಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆ ನೋಡಿದ್ರೆ, ಕಾನೂನು ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಎರಡು ರೀತಿಯಾಗಿ ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ

​ಪೂರ್ವಜರ ಆಸ್ತಿ (Ancestral Property): ನಿಮ್ಮ ಅಜ್ಜ ಅಥವಾ ಮುತ್ತಜ್ಜನಿಂದ ಪಾಲಾಗದ ಬಂದ ಆಸ್ತಿ ಇದು. ಈ ಆಸ್ತ್ಯಾಗ ಮಗ ಅಥವಾ ಮಗಳು ಹುಟ್ಟಿದ ಕೂಡಲೇ ಅವರಿಗೆ ಒಂದು ಪಾಲ ಫಿಕ್ಸ್ ಆಗ್ತೈತಿ. ಅಪ್ಪ ಮನಸ್ಸು ಮಾಡಿದ್ರೂ ಈ ಆಸ್ತಿಯನ್ನ ಒಬ್ಬನೇ ಮಗನಿಗೆ ಕೊಡಾಕ ಬರಂಗಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಕೇಳದ ಮಾರಾಕ ಬರಂಗಿಲ್ಲ.

ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ನಿಮ್ಮ ತಂದೆ ರೂಪಿಸಿಕೊಂಡವರಾಗಿದ್ದರೆ, ಅದು ಸ್ವಂತ ಗಳಿಕೆಯ ಆಸ್ತಿ. ಅದನ್ನು ಅವರು ಯಾರ ಜೋರಾಗಿಯೂ ಇಲ್ಲದೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡವರು. ಅಂಥ ವಸ್ತುವಿನ ಮೇಲೆ ಅವರಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಯಂತ್ರಣ ಇರುತ್ತದೆ. ಅವರು ಬಯಸಿದವರಿಗೆ ಆಸ್ತಿ ಕೊಡಬಹುದು. ಮಕ್ಕಳು ಒತ್ತಾಯ ಪಡೆದರೂ, ಏನೂ ಕೊಡುವುದು ಖಂಡಿತ ಅಲ್ಲ.

​ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಹಕ್ಕು: ಬದಲಾದ ಕಾಲದ ಕನ್ನಡಿ

ಮೊನ್ನೆಯವರೆಗೂ ಹುಡುಗಿಯರನ್ನು ಮದುವೆ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟ ನಂತರ ಎಲ್ಲವೂ ಸರಿಯಾಯಿತು ಅಂತ ಜನ ಭಾವಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇಷ್ಟಕ್ಕೇ ನಿಲ್ಲದೆ, ಈಚೆಗೆ ವಿಷಯ ಬದಲಾಗಿದೆ.

ಆಗ 2005ರಲ್ಲಿ ಬಂದ ಕಾನೂನು. ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ ಹಾಗೂ ಸರ್ಕಾರ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಹೇಳಿದವು – ಮಗಳಿಗೆ ಯಾವಷ್ಟು ಹಕ್ಕು, ಮಗನಿಗೂ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅಷ್ಟೇ

​ತಂದೆ ತೀರಿಕೊಂಡಿದ್ದರೂ ಪಾಲ ಸಿಗತೈತಿ:. ಬಹಳ ಮಂದಿ "ನಮ್ಮಪ್ಪ ೨೦೦೫ ಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲೇ ತೀರಿಕೊಂಡಾರ, ಈಗ ಅಕ್ಕಿಗೆ ಪಾಲ ಸಿಗತೈತೇನು?" ಅಂತ ಕೇಳ್ತಾರ. ಹೌದು, ಸಿಗತೈತಿ! ಅಕ್ಕಿ ಮದುವೆಯಾಗಲಿ, ಬಿಡಲಿ, ಅಕ್ಕಿಗೆ ಅಪ್ಪನ ಪೂರ್ವಜರ ಆಸ್ತ್ಯಾಗ ಸಮಾನ ಪಾಲ ಐತಿ.

ಆಸ್ತಿ ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಜಾಗ, ಮನೆಯಲ್ಲ; ಅದರ ಹಿಂದಿರುವ ಪತ್ರಗಳು. ಅವು ಇಲ್ಲದೆ ಯಾವುದೂ ಸೊಂಪು. ಹಾಗಾಗಿ ದಾಖಲೆಗಳು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಇಡೋದು ಬೇಕು. ಒಂದು ವೇಳೆ ಏನಾದರೂ ತಪ್ಪಿದರೆ, ನಷ್ಟ ಭರಿಸುವವರು ನೀವೇ. ಅದಕ್ಕೆ ಕಾಗದಗಳನ್ನು ಓಡಿಸಬಾರದು

ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಬಂದರೆ, ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳು ಮೊದಲು ಕೇಳುವುದು - “ಆಧಾರ ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟ್‍ಗಳು ಎಲ್ಲಿ?” ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಪತ್ರಗಳು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಇರಬೇಕು:

ಹೊಲದ ದಾಖಲೆಗೆ ಪಹಣಿ (RTC) ಅಂತ ಕರೀತಾರೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಒಂಭತ್ತನೇ ಮತ್ತು ಹನ್ನೆರಡನೇ ಕಾಲಮ್‌ಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿ. ಆ ಎರಡು ಕಾಲಮ್‌ಗಳಲ್ಲೂ ನಿಮ್ಮ ತಂದೆಯ ಹೆಸರು ಸರಿಯಾಗಿ ಇರಬೇಕು.

ಮರದಂತೆ ನಿಲ್ಲೊ ಕುಟುಂಬ. ಅದನ್ನ ಒಂದು ಚಿತ್ರವಾಗಿ ರಚಿಸೋದು ಉತ್ತಮ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ಹೆಸರೂ ಸೇರಿರಲಿ, ಏಕೆಂದ್ರೆ ತಪ್ಪಿದ್ರೆ ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಗೊಂದಲ.

30 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದಿನ EC ಪಡೆಯಲು ನೀವು ಕೇಳಬಹುದು. ಅದು ಆಸ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ಯಾರೂ ಸಾಲ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಒಬ್ಬರು ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಇತರರಿಗೆ ಮಾರಿದ್ದಾರೆಯೇ ಎಂದು ಅದು ಸೂಚಿಸಬಹುದು.

ಮ್ಯುಟೇಷನ್ ಕಾಪಿ: ಯಾವ ರೀತಿ ಹಳೆಯ ಒಡೆಯನ ಹೆಸರು ತೆರವಾಗಿ, ಹೊಸ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಹೆಸರು ಬರಲಿ ಅದರ ಚರಿತ್ರೆ ಇಲ್ಲಿದೆ.

ಹಂಚಿಕೆಯ ನಿಯಮಗಳು: ಒಪ್ಪತ್ತೇ, ಇಲ್ಲವೇ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಆದೇಶ?

ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾದ ವಿಧಾನಗಳು ಎರಡು.

ಹಿರಿಯರ ಮುಂದೆ ಕುಟುಂಬವೇ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕೂತು ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು, ಆ ಪಾಲನ್ನು ಸಬ್-ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರ್ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸಿದರೆ ಅದು ಕುಟುಂಬದ ಒಪ್ಪಂದ. ಈ ಮಾರ್ಗ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿದೆ, ಶಾಂತಿಯುತವಾಗಿದೆ.

​ವಿಭಜನಾ ದಾವೆ (Partition Suit):  ಮನೆಯವರು ಪಾಲ ಕೊಡಾಕ ಒಪ್ಪದಿದ್ರೆ, ನೀವು ವಕೀಲರ ಮೂಲಕ ಸಿವಿಲ್ ಕೋರ್ಟಿನಾಗ ಕೇಸ್ ಹಾಕಬೇಕು. ಕೋರ್ಟ್ ಎಲ್ಲ ಪತ್ರಗಳನ್ನ ನೋಡಿ, ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ಎಷ್ಟು ಪಾಲ ಬರಬೇಕು ಅಂತ ಆರ್ಡರ್ ಮಾಡ್ತೈತಿ.

ಮನೆ ಮಾರಾಟದಲ್ಲಿ ವಂಚನೆ ತಪ್ಪಿಸೋಕೆ ಏನು ಮಾಡಬಹುದು?

ಅನೇಕ ಬಾರಿ, ಸಹೋದರರು ಎಚ್ಚರಿಸದೆಯೇ ಜಾಗವನ್ನು ಮಾರಲು ಯೋಚಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗಿದ್ದರೆ ನೀವು:

​ಸ್ಟೇ ಆರ್ಡರ್ (Stay Order):   ಕೂಡಲೇ ಕೋರ್ಟಿಗೆ ಹೋಗಿ ಆಸ್ತಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡದಂತೆ ತಡೆಯಾಜ್ಞೆ ತರಬೇಕು.

ಆಸ್ತಿ ಮಾರಾಟವಾಗಿದೆ ಅಂದ್ರೆ, ನಮ್ಮ ಸಹಿ ಇಲ್ಲದೆ ನಮ್ಮ ಭಾಗವನ್ನು ತಪ್ಪಾಗಿ ಮಾರಿದ್ರೆ, ಆ ಮಾರಾಟ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ರದ್ದು ಮಾಡಲು ಕೋರ್ಟ್‍ಗೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು. ಈ ರೀತಿಯ ಪ್ರಕರಣ ಹೂಡುವುದರ ಮೂಲಕ ನ್ಯಾಯ ಪಡೆಯಬಹುದು.

ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಜನಕ್ಕೆ ಕೆಲವು ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ತಿಳುವಳಿಕೆ

​ಸಹಿ ಮಾಡೋ ಮುಂಚೆ ಓದ್ರಿ:   ಆಸ್ತಿ ಪತ್ರಗಳ ಮ್ಯಾಲೆ ಅಥವಾ ಖಾಲಿ ಪೇಪರ್ ಮ್ಯಾಲೆ ಯಾರೇ ಕೇಳಿದ್ರೂ ಕಣ್ಮುಚ್ಚಿ ಸಹಿ ಮಾಡಬೇಡ್ರಿ. ಮೊದಲು ಅದರಾಗ ಏನ್ ಬರೆದೈತಿ ಅಂತ ಓದ್ರಿ.

ಮರಣವಾದ ಕೂಡಲೇ, ತಂದೆಯ ಹೆಸರನ್ನು ಪಹಣಿಯಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಿ. ಅದಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗಿ ನಿಮ್ಮ ಹೆಸರನ್ನು ಸೇರಿಸಿ. ಹಳೆಯ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಎಷ್ಟು ವರ್ಷಗಳಾದರೂ ಉಳಿಸಿಡಬೇಡಿ. ಹಿಂದಿನ ಯುಗದ ಹೆಸರುಗಳು ಈಗ ಅನವಶ್ಯಕ. ಪರಿವರ್ತನೆ ಮಾಡದಿದ್ದರೆ, ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಂದರೆ ಉಂಟಾಗಬಹುದು.

ಹೊಲದ ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಏನಾದ್ರೂ ಸಂಶಯವಿದ್ರೆ, ತಹಶೀಲ್ದಾರ್ ಕಚೇರಿಗೆ ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಿ. ಅಲ್ಲಿಂದ ಸರ್ಕಾರಿ ಸರ್ವೇಯರ್ ಬಂದು ಅಳತೆ ಮಾಡ್ತಾರೆ. ಪಕ್ಕದ ಒಡೆಯರ ಜೊತೆ ವಾಗ್ವಾದಕ್ಕೆ ಹೋಗುವ ಬದಲು, ನಕ್ಷೆ ಚೌಕಾಶಿ ಮಾಡಿ ಸಮಸ್ಯೆ ಬಗೆಹರಿಸಿ.

ಹಿಸ್ಸಾ ಮತ್ತು ಫೋಡಿ (Phodi) ಅಂದರ ಏನ?

ಅನೇಕರಿಗೆ ಭೂಮಿ ವಿಂಗಡನೆ ಆದರೂ, ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ "ಸಹ-ಮಾಲೀಕತ್ವ" ಎಂಬ ಗುರುತು ಉಳಿಯುತ್ತಿತ್ತು.

​ಫೋಡಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ:  ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಸರ್ವೇ ನಂಬರ್‌ನ ಸಣ್ಣ ಸಣ್ಣ ತುಂಡು ಮಾಡಿ, ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಸರ್ವೇ ನಂಬರ್ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ 12/1, 12/2) ಕೊಡೋದಕ್ಕೆ ಫೋಡಿ ಅಂತಾರ.

ಹೊಲ ಫೋಡಿಸಿದರೆ ನಕ್ಷೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಮರುದಿನ ಜಮೀನನ್ನು ಮಾರಲು ಹೊರಟರೂ, ಬ್ಯಾಂಕಿಗೆ ಸಾಲಕ್ಕೆ ಕೊಡಲು ಹೊರಟರೂ – ಯಾರ ಸಹಾಯವೂ ಬೇಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು ಒಂಟಿಯಾಗಿಯೇ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಸರಿಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

ಪಾರ್ಟಿಷನ್ ಸೂಟ್ ಅನ್ನು ದಾಖಲಿಸುವುದು ಹೇಗೆ?

ಮೊದಲು ಬಾಕಿ ಇಟ್ಟವರನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸಲು ಯತ್ನಿಸ್ತೀರಿ; ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದಾಗ, ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೋಗೋದು ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.

ಹಂತ ಒಂದರಲ್ಲಿ, ವಕೀಲನ ಮೂಲಕ "ಕಾನೂನು ನೋಟಿಸ್" ಕಳುಹಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ನಂತರ ಸಿವಿಲ್ ಕೋರ್ಟಿಗೆ ದಾವೆ ಹಾಕಲು ಸಾಧ್ಯ.

ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಕೇಸ್ ಮುಗಿಯೋವರೆಗೂ ಯಾರೂ ತೊಂದರೆ ಪಡಿಸಬಾರದು. ಅದನ್ನು ಮಾರಲೂ ಸಹ ಅನುಮತಿ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ನಿಯಮವನ್ನು ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಆದೇಶವಾಗಿ ಜಾರಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅದಕ್ಕೆ ‘ಇಂಟರಿಮ್ ಆರ್ಡರ್’ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಕೇಸ್ ಓಡಿಕೊಂಡು ಹೋಗುವಾಗ, ಯಾವುದೇ ಕ್ರಮ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳದಂತೆ ಆದೇಶ ಹೇಳುತ್ತದೆ.

​ಸ್ಥಿರ ಆಸ್ತಿ ಮತ್ತು ಚರ ಆಸ್ತಿ ಅಂದರ ಏನ?

ಮನೆಯ ಗೋಡೆಗಳು ಕಟ್ಟಿದವರು ಯಾರು ಎಂಬುದಕ್ಕಿಂತ ಮಹತ್ವದ್ದು, ಅಲ್ಲಿ ಉಸಿರಾಡುವ ಜೀವಗಳು.

ಮನೆ, ಹೊಲ, ತೋಟ, ಸೈಟು - ಇವುಗಳನ್ನು ಎಷ್ಟೇ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೂ ಕದಲಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಅವು ಯಾವಾಗಲೂ ಒಂದೇ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುತ್ತವೆ. ಚಲಿಸದ ಆಸ್ತಿ ಎಂದರೆ ಇದನ್ನೇ ಅರ್ಥೈಸುತ್ತದೆ. ಬೇರೆ ಕಡೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಲು ಆಗದ ವಸ್ತುಗಳು ಇವು.

ಬಂಗಾರ ಇದೆ. ಹಣ ಚೀಲದಲ್ಲಿದೆ. ಬ್ಯಾಂಕಿನಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಖಾತೆಯಲ್ಲಿ ಉಳಿತಾಯ ಇದೆ. ಕಾರು, ದ್ವಿಚಕ್ರ ವಾಹನ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಓಡುತ್ತಿವೆ.

ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸೊಸೈಟಿಯಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಜಮೀನು ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಪಾಲು ಕೇಳೋಕೆ ಕಾನೂನು ಬೆಂಬಲ ನೀಡ್ತದೆ.

ಲಿಮಿಟೇಷನ್ ಆಕ್ಟ್ (Limitation Act) ಅಂದ್ರೆ ಸಮಯದ ಮಿತಿ

ಮನೆ-ಜಮೀನು ಕೇಳಲು ಹೋದರೆ, ಯಾವಾಗ ಕೇಳ್ಬೇಕು ಅನ್ನೋದು ಗೊತ್ತಿರಲಿ. ಸಮಯ ತಪ್ಪಿದ್ರೆ ಸಮಸ್ಯೆ ಬರ್ಬಹುದು. ಒಂದು ವೇಳೆ ತಡವಾದ್ರೂ, ಏನಾದ್ರೂ ಮಾಡ್ಬೇಕು. ನಿಯಮ ಪ್ರಕಾರ ಎಷ್ಟು ದಿನಕ್ಕೆ ಕೇಳ್ಬೇಕು ಅನ್ನೋದು ಚರ್ಚೆಗೆ ಬರ್ಬೇಕು. ಈ ವಿಚಾರ ಉಳಿಸಿಕೊಂಡು ಮುಂದುವರಿಯೋಣ.

ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ದಿನದಿಂದ ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳೊಳಗೆ ನೀವು ಕೋರ್ಟಿಗೆ ಹೋಗಬೇಕು. ಇಲ್ಲವಾದರೆ, ಮುಂದೆ ಏನಾದರೂ ಬೇಕು ಎಂದು ಕೇಳುವುದು ಗಡಿಬಿಡಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಒಳ್ಳೆಯ ಉದಾಹರಣೆ – ಯಾರಾದರೂ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಮೋಸ ಮಾಡಿದರೆ, ಆಗ ಈ ಕಾಲಾವಧಿ ಬೇರೆಯಾಗಿರಬಹುದು.

​ದಾನ ಪತ್ರ (Gift Deed) ಮತ್ತು ಅದರ ವಾಪಸಾತಿ

ಅವ್ವನ ಗಂಡ ತನ್ನ ಮಗುವಿಗೆ ಸೊತ್ತು ನೀಡಿದ್ರೆ,

ಆಸ್ತಿ ಕೊಡುವಾಗ, “ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ನೋಡಿಕೊಂಡರೆ ಮಾತ್ರ ಈ ಜಾಗ ನಿನ್ನದು” ಎಂದು ಬರೆದಿಟ್ಟರೆ, ಮಗ ಹಿಂದೆ ಸರಿದರೆ, ಆ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು. ಇಂಥ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಹಿರಿಯರ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಮಾಡಿದ ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಸೇರಿದೆ.

​ಸರ್ವೇಯರ್ ಬರೋ ಮುಂಚೆ ಮಾಡಬೇಕಾದ ಸಿದ್ಧತೆ

ಊರಿನ ಹೊಲದ ಗಡಿಗೋಸ್ಕರ ಸರ್ವೇಯರ್‍ ಬರ್ತಾನೆ ಅಂದಮೇಲೆ.

ಹೊಂದಿರುವವರಿಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ:  ಜಮೀನಿನ ಪಕ್ಕದ ಒಡೆಯರಿಗೆ ಮೊದಲೇ ಸೂಚನೆ ತಲುಪಿಸಬೇಕು. ಅವರು ಕಣ್ಣೆದುರಲ್ಲಿ ನಿಂತಾಗ ಅಳತೆ ಮಾಡಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ. ಹಾಗಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಕಾಲಕಾಲಕ್ಕೆ "ನಮಗೆ ಗೊತ್ತಾಗದೆ ಅಳೆದರು" ಅಂತ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ.

​ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ "ಹಕ್ಕು ತ್ಯಾಗ" (Relinquishment Deed)

​ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅಕ್ಕ-ತಂಗಿಯರು "ನಮಗೆ ನಮ್ಮಣ್ಣನ ಆಸ್ತಿ ಬೇಡ, ನಾವು ಪಾಲ ಬಿಟ್ಟುಕೊಡ್ತೀವಿ" ಅಂತಾರ.

​ಕಾನೂನು: ಬರಿ ಬಾಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ್ರೆ ಸಾಲದು. ಸಬ್-ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರ್ ಆಫೀಸಿಗೆ ಹೋಗಿ "ಹಕ್ಕು ತ್ಯಾಗ ಪತ್ರ" ಬರೆದು ಸಹಿ ಮಾಡಬೇಕು. ಆಗ ಮಾತ್ರ ಆ ಆಸ್ತಿ ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಅಣ್ಣನ ಹೆಸರಿಗೆ ಆಗ್ತೈತಿ.

ಖಾತಾ ಮತ್ತು ಪಹಣಿ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸ

ಜನರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವರು ಇದನ್ನೂ ಅದನ್ನೂ ಒಂದೇ ಅಂತಾರೆ.

​ಪಹಣಿ (RTC):ಇದು ಹೊಲದ ಪೂರ್ಣ ಇತಿಹಾಸ ಹೇಳುವ ಕಾಗದ.

ಆಸ್ತಿ ನಿಮ್ಮದೆಂದು ಗುರುತಿಸಲು ಪಹಣಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಇರುವುದು ಮೊಹತ್ವದ್ದು. ಈ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರ ಅಥವಾ ಪಂಚಾತಿ ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. ತೆರಿಗೆ ವಿಧಿಸಲು ಕಾಣಿಕೆಯಾಗಿ ಖಾತಾ ಉಪಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

​ಅಕ್ರಮ ಸಕ್ರಮ (Akrama Sakrama) ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ

ಅನೇಕ ಬಾರಿ, ಒಡೆಯರು ಹೊಲದ ನಡುವೆ ಚಿನ್ನದ ನಾಣ್ಯಗಳನ್ನು ಹೂಳಿಡುತ್ತಾರೆ. ಇಲ್ಲವೇ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಸರ್ಕಾರಿ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಲೆಬಾಳುವ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಅಡಗಿಸಿಡುತ್ತಾರೆ.

ಆಗಾಗ್ಗೆ, ಸರ್ಕಾರ ಈ ರೀತಿಯ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಹಾಗಿರುವಾಗ, ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿ ಹಕ್ಕುಪತ್ರ ಪಡೆಯಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

​ಆಸ್ತಿಗಾಗಿ ಹಿರಿಯರಿಗೆ ಕಿರುಕುಳ ನೀಡಿದರೆ ಏನಾಗುತ್ತೆ?

​ಮಕ್ಕಳು ಆಸ್ತಿಗಾಗಿ ತಂದೆ-ತಾಯಿಯನ್ನ ಕಾಡಿದ್ರೆ:

ಆಸ್ತಿ ಕೊಟ್ಟ ಮೇಲೆ ಅದನ್ನು ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯ. 2007ರ ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರ ಕಾನೂನು ಈ ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಆಸ್ತಿಯಿಂದ ಹೊರಗಿಡುವುದು ಕೂಡ ಸಾಧ್ಯ. ಅದೇ ಕಾನೂನು ತಂದೆ-ತಾಯಿಗೆ ಹಿಂದೆ ಕೊಟ್ಟ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲು ಅನುಮತಿಸುತ್ತದೆ.

​ಜಂಟಿ ಕುಟುಂಬದ ಸಾಲ ಮತ್ತು ಆಸ್ತಿ

ಸಹೋದರನು ಜಮೀನಿನ ಮೇಲೆ ಹಣವನ್ನು ಪಡೆದರೆ, ಅದು ಯಾರ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ?

ಆಸ್ತಿ ಹಂಚಿಕೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಕುಟುಂಬದ ಅಗತ್ಯಕ್ಕಾಗಿ – ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಮದುವೆ ಅಥವಾ ಜಮೀನು ಕೆಲಸ – ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ಸಾಲವನ್ನು ಎಲ್ಲರೂ ಪಾಲು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಆದರೆ, ಯಾರಾದರೂ ತಮ್ಮ ಖುಷಿಗಾಗಿ ಹಣ ಕೇಳಿದ್ದರೆ, ಉಳಿದವರು ಅದಕ್ಕೆ ಬಾಧ್ಯಸ್ಥರಲ್ಲ.

ಲೀಗಲ್ ಹೇರ್ ಸರ್ಟಿಫಿಕೇಟ್

ಮರಣದ ನಂತರ, ಯಾರೋ ಒಬ್ಬರು ಹಣವನ್ನು ವಾಪಸು ಪಡೆಯಲು ತಹಶೀಲ್ದಾರರು ಈ ದಾಖಲೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಆಸ್ತಿಯ ವಿಚಾರಗಳಲ್ಲಿ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಠೇವಣಿ, ಇದರ ಮೇಲೆ ಹಕ್ಕು ಗಳಿಸಲು ಇದು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

​ಜಮೀನು ಸ್ವಾಧೀನ (Land Acquisition) ಮತ್ತು ಪರಿಹಾರ

ಹೌದು, ಸರ್ಕಾರವೇ ನಿಮ್ಮ ಜಮೀನು ಪಡೆಯೋದಾದ್ರೆ - ಅದು ರಸ್ತೆಗೋ, ಕಾಲುವೆಗೋ.

ಹೆಚ್ಚು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುವ ಬೆಲೆಗಿಂತ ಉತ್ತಮ ಪರಿಹಾರ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ನಿಮಗೆ ತಕ್ಷಣ ಏನಾದರೂ ಕಡಿಮೆ ಎಂದು ಅನಿಸಿದರೆ, ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ "ಅಧಿಕ ಪರಿಹಾರ" ಕೋರಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು.

​ಆಸ್ತಿ ತೆರಿಗೆ ಮತ್ತು ಬಿಲ್ (Property Tax)

ಟ್ಯಾಕ್ಸ್ ಕಟ್ಟಿದ ಮೇಲೆ ಬರುವ ರಸೀದಿ ಯಾವತ್ತೂ ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಿ, ಪ್ರತಿ ವರ್ಷವೂ ಹಾಗೆ ಮಾಡಿ. ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯಿತಿ ಅಥವಾ ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್‌ಗೆ ಇದು ನಿಮ್ಮ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಆಸ್ತಿ ಇದೆ ಎಂಬುದರ ದೃಢೀಕರಣ.

​ಆಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ - ಕಾವೇರಿ ೨.೦ ಮತ್ತು ದಿಶಾಂಕ್

ಮೊಬೈಲ್‌ನಲ್ಲೇ ಏನು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ? ದಿಶಾಂಕ ಹೆಸರಿನ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಒಂದಿದೆ. ನಿಮ್ಮ ಸ್ಥಳದ ಸರ್ವೇ ಸಂಖ್ಯೆ ತಿಳಿಯಲು ಇದು ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು. ಯಾವುದೇ ಹೆಚ್ಚಿನ ಉಪಕರಣಗಳ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಓಡುವ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲೇ ಗೊತ್ತು ಪಡಿಸಬಹುದು. ನಿಂತಲ್ಲೇ ಮಾಹಿತಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ.

ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದುಕೊಂಡೇ ಸ್ಲಾಟ್ ಗಳನ್ನು ಕಾಯ್ದಿರಿಸಬಹುದು, ಏಕೆಂದರೆ ಕಾವೇರಿ 2.0 ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ತಿ ನೋಂದಣಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಹೆಚ್ಚು ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಿದೆ.

​ಸರ್ವೇ ನಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿನ 'ಬಂದೋಬಸ್ತ್' ತಿದ್ದುಪಡಿ

ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಹಳೇ ನಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ದೋಷ ಇರುತ್ತದೆ. ಅಂಥಾ ವೇಳೆ, ಕಂದಾಯ ಕಚೇರಿಗೆ ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಿ, ‘ಬಂದೋಬಸ್ತ್’ ತಿದ್ದಿಸಬಹುದು. ಹಳೆಯ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ ಅದನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ.

​ಸ್ತ್ರೀ ಧನ (Stree-Dhan) ಅಂದರ ಏನ?

ಮದುವೆಯಾಗಿ ಹೊರಟ ಹೆಣ್ಣು ಮಗಳು ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ಮನೆಯಿಂದಲೋ, ಗಂಡನ ಮನೆಯಿಂದಲೋ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಚಿನ್ನ, ಹಣ - ಅವಳದೇ ಆಸ್ತಿ. ಅದರ ಮೇಲೆ ಬೇರೆಯವರು ಏನಾದರೂ ಹೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

​ಜಂಟಿ ಒಡೆತನ (Co-ownership) ದಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟ

ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಜನ ಹೆಸರಾಗಿದ್ದರೆ, ಯಾರಾದರೂ ಒಬ್ಬರು ತಮ್ಮ ಭಾಗವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಮಾರಲು ಸಾಧ್ಯ. ಇಡೀ ಜಾಗವನ್ನು ಮಾರಲು ಹಾಗೆ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿ ಎಲ್ಲರದೂ ಇರಬೇಕು.

ಅದಕ್ಕೆ ಕೋರ್ಟ್‌ಗೆ ನೀಡಬೇಕಾದ ಹಣ ಎಷ್ಟಿರುತ್ತದೆ?

ಕೋರ್ಟ್‌ಗೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವಾಗ, ಆಸ್ತಿಯ ಶೇಕಡಾವಾರು ಫೀಸ್ ಕೊಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದು ವಿಧವಾಗಿ ಹಂಚಿಕೆ ಪ್ರಕರಣವಾದರೆ, ಪ್ರಮಾಣ ಏನೋ ಒಂದೇ ರೀತಿ ಇರುತ್ತದೆ; ಮೌಲ್ಯ ಏರಿಳಿತದಿಂದ ಸ್ವಲ್ಪ ಚಂಚಲವಾಗುತ್ತದೆ.

ಅಡ್ವರ್ಸ್ ಪೊಸೆಷನ್‌ ಅಂದ್ರೇನು?

ಯಾರೋ ಒಬ್ಬರು 12 ಸಂಪೂರ್ಣ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಹೆಚ್ಚುಕಡಿಮೆ ಯಾವುದೇ ಅಡಚಣೆ ಇಲ್ಲದೆ ಬೇರೊಬ್ಬರ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಉಳಿದರೆ, ಈಗ ಅವರು ಅದನ್ನು ತಮ್ಮದು ಎಂದು ಹೇಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಬಹುದು. ಹಾಗೆ ಮಾಡುವುದು ಅಷ್ಟು ಸುಲಭದ ಮಾರ್ಗವಲ್ಲ.

​ವಾರಸಾ ಹಕ್ಕು ಪತ್ರ vs ವಿಲ್

ಆಡಳಿತ ನೀಡುವುದು ವಾರಸಾ ದಾಖಲೆ. ಅದಕ್ಕೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ವಿಲ್ ಎನ್ನುವುದು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ತಾನೇ ಬರೆದದ್ದು. ವಿಲ್ ಇದ್ದರೆ, ರಾಜ್ಯದಿಂದ ಬರುವ ಪತ್ರಕ್ಕೆ ಗೌರವ ಮಟ್ಟ ಕೆಳಗಿರುತ್ತದೆ.

​ದತ್ತು ಸ್ವೀಕಾರ ಮತ್ತು ಆಸ್ತಿ ಹಕ್ಕು

ಅಳಿಯ ಮಗು ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಸಮಾನವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ, ದತ್ತು ಕಾಗದದ ಮೇಲೆ ನಮೂದಾಗಿರಬೇಕು.

​ಪಹಣಿಯಲ್ಲಿನ 'ತಪ್ಪು ತಿದ್ದುಪಡಿ' (Correction of Errors)

ಹೆಸರು ತಪ್ಪಾಗಿದ್ದರೂ, ಪಹಣಿಯಲ್ಲಿ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ ಸರಿಯಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ತಹಶೀಲ್ದಾರ್ ಕಚೇರಿಗೆ ‘ಆರ್‌ಟಿಡಿ’ ಮೂಲಕ ದೂರು ನೀಡಿ ಸರಿಪಡಿಸಬಹುದು.

​ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ ಆಸ್ತಿ

ಕೆಲವು ಸಲ ಗುಂಡುತೋಪು ಅಥವಾ ಕೆರೆಯ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಜನ ತಮ್ಮದು ಎಂದು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಅಂಥದ್ದೊಂದು ಹಂಚಿಕೆ ಕಾನೂನು ಉಲ್ಲಂಘನೆ, ಈ ಜಾಗಗಳನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ನೇರವಾಗಿ ಮರಳಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು.

ಆಸ್ತಿ ವಿವಾದದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ (Mediation)

ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ಕೇಂದ್ರಕ್ಕೆ ತೆರಳುವುದು ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೋಗುವುದಕ್ಕಿಂತ ಚೆನ್ನಾಗಿರಬಹುದು. ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಬರುವುದರಿಂದ ಖರ್ಚು ಮತ್ತು ಸಮಯ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.

ಗಿಫ್ಟ್ ಡೀಡ್‌ನ ರಜಿಸ್ಟರ್‍ ರದ್ದು ಮಾಡಲಾಯಿತು

ಮೋಸ ಅಥವಾ ನಿಯಮ ಮೀರಿದ್ದರಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ದತ್ತಿ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲು ಸಾಧ್ಯ. ಹಾಗೆ ಮಾಡಲು ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಾರಣ ಸಾಲುವುದಿಲ್ಲ.

ಹೊಲದ ಉಪಯೋಗಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮಾರ್ಪಾಡು (NA ಪರಿವರ್ತನೆ)

ಮನೆ ಕಟ್ಟಲು ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಮೊದಲು, ಅದನ್ನು 'ಕೃಷಿಯೇತರ' ಪ್ರದೇಶವನ್ನಾಗಿ ತಿರುಚಬೇಕು. ಈ ಹಂತ ತಪ್ಪಿದರೆ, ಆ ನಿರ್ಮಾಣ ಸಹ ವಿಕೃತವಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.

​ಆರ್ಬಿಟ್ರೇಶನ್ (Arbitration) ಅಂದ್ರೇನು?

​ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಆಸ್ತಿ ವಿವಾದಗಳಲ್ಲಿ ಕೋರ್ಟ್ ಹೊರಗೆ ತಜ್ಞರ ಮೂಲಕ ಸಮಸ್ಯೆ ಬಗೆಹರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ವಿಧಾನವಿದು.

ಮನೆ ಅಥವಾ ಜಮೀನು ಕೊಳ್ಳೋ ಮುಂಚೆ ಇರಲಿ ಬಹಿರಂಗ ಘೋಷಣೆ

ಆಸ್ತಿ ಖರೀದಿಸುವಾಗ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರಕಟಣೆ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಕುವುದು ಒಳ್ಳೇದು. ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಯಾರಾದರೂ ಹಕ್ಕು ಕೇಳಿದರೆ ಅದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬಹುದು.

​ಜಾಣತನದ ಸಲಹೆ

​ನೋಡ್ರಿಪ್ಪಾ, ಆಸ್ತಿ ಎಷ್ಟು ಇರ್ತೈತೋ ಅಷ್ಟು ಜಗಳ ಇರ್ತೈತಿ. ಅದಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾದ ದಾಖಲೆ ಪತ್ರಗಳನ್ನ ಯಾವತ್ತೂ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾಡಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಿ. ಕಾಲಕಾಲಕ್ಕೆ ಪಹಣಿ ಚೆಕ್ ಮಾಡ್ರಿ. ಯಾವುದಕ್ಕೂ ಅಣ್ಣ-ತಮ್ಮಂದಿರ ಜೊತೆ ಕುಳಿತು ಮಾತಾಡಿ ಮುಗಿಸೋದು ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡ ಧರ್ಮ.



ಹಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಳಲಾಗುವ ವಿಚಾರಗಳು ಹಾಗೂ ಅವಕ್ಕೆ ದೊರೆಯುವ ನೇರ ಉತ್ತರಗಳು

​ಪ್ರಶ್ನೆ: ಅಪ್ಪ ಸ್ವಂತ ದುಡಿದು ತಗೊಂಡ ಆಸ್ತ್ಯಾಗ ನನಗೆ ಹಕ್ಕ ಇರ್ತೈತೇನು?

ಆಗಲೇ ಕೇಳಬೇಕಿತ್ತು, ಈಗ ಆಗಲ್ಲ. ಅವನು ಯಾರಿಗೆ ಬೇಕಾದ್ರೂ ಕೊಡಬಹುದಿತ್ತು. ಒಂದು ವೇಳೆ ಉಯಿಲು ಬರೆಯದೆ ಹೋದ್ರೆ, ಆಸ್ತಿ ಮನೆಯವರಿಗೆ ಸಿಗ್ತೈತಿ. ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳೂ ಸೇರಿ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಮಾನ ಭಾಗ.

ಅದಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗಿ ನೀವು ಹೊಸದನ್ನು ವಿನಂತಿಸಬಹುದು. ಮೊದಲು ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಕಚೇರಿಗೆ ತಿಳಿಸಿ. ಆ ನಂತರ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಭರ್ತಿ ಮಾಡಿ. ಹಾಗೆಯೇ ಗುರುತಿನ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಿ. ಅದರ ಜೊತೆಗೆ ಫೀಸನ್ನು ಪಾವತಿಸಬೇಕು. ಈ ಎಲ್ಲಾ ಹಂತಗಳ ನಂತರ ಹೊಸ ದಾಖಲೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ.

ಅಯ್ಯೋ, ಭಯಪಡೋದು ಬೇಡ. ಸಬ್-ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರ್ ಕಚೇರಿಗೆ ಹೋಗಿ, "ಸರ್ಟಿಫೈಡ್ ಕಾಪಿ" ಅಂತ ಕೇಳಿ – ಫೀಸ್ ಕೊಟ್ರೆ ನಕಲನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ.

ಮೊದಲು ಹಣಕಾಸಿನ ವಿಚಾರ ಬಂದಾಗ ಕುಟುಂಬದವರೇ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಚರ್ಚಿಸಲಿ. ಅಲ್ಲಿ ಏನು ತೀರ್ಮಾನವಾದರೂ ಅದೇ ಉತ್ತಮ. ಕೋರ್ಟಿಗೆ ಹೋದರೆ ಖರ್ಚು ಜಾಸ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ, ಸಮಯವೂ ಹಾಳಾಗುತ್ತದೆ. ಆ ದಾರಿ ಯಾವಾಗಲೂ ಕೊನೆಯ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿರಲಿ. ಪರಿಹಾರ ಸಿಗದೆ ಇದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಕಾನೂನಿನ ನೆರವು ಪಡೆಯೋಣ.



ಮುಕ್ತಾಯ:

ಆಸ್ತಿ ಹಕ್ಕು ಅನ್ನೋದು ದೊಡ್ಡ ವಿಷಯ. ಕಾಗದ-ಪತ್ರ ಸರಿಯಾಗಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಿ, ಅನ್ಯಾಯ ಆದಾಗ ಸುಮ್ಮನೆ ಕೂಡಬೇಡಿ. ಅಗತ್ಯ ಬಿದ್ರೆ ಒಬ್ಬ ನುರಿತ ವಕೀಲರನ್ನ ಭೇಟಿ ಮಾಡ್ರಿ.